UmThetho oKhuthaza ukuFikelela kuLwazi:
Incwadana yeSebe leeNkonzo zeNtlalo noPhuhliso loLuntu
ISINGENISO
Ukuzimisela koMzantsi Afrika kwilungelo lokufikelela kulwazi kuhlonipha kwaye kunyanzelwa ngumgaqo-siseko ukuba wenze kubekho ilungelo elingundoqo lokufikelela kulwazi olugcinwe nguMbuso okanye ulwazi olugcinwe ngasese.
Lo mThetho linyathelo elilodwa kuphuhliso eliqwalasela imbali yamahlebo alilifa esilifumene kumashumi-shumi eminyaka omthetho ongemthetho wabambalwa. Nga lo mThetho sivelisa ukukhanya okuya kwenza kuphele amahlebo kunye nokuthula okuluphawu lwamashumi eminyaka omthetho nolawulo localucalulo.
UmThetho oKhuthaza ukuFikelela kuLwazi, No. 2 wowe- 200, ubonelela ngelungelo lomgaqo -siseko wokufikelela kulwazi olugcinwe nguMbuso nemibutho yangasese njengowona msebenzi wawo ongundoqo.
Eli lungelo liya kuncedisa ukukhuthaza ukuba selubala, ukuba noxanduva nokuphathwa kwemibutho kawonke-wonke neyangasese.
Kwakhona ukwaqhubeka ukwakha isiseko sethu ekukhuthaleleni ukukhuthaza intlalo apho abantu baseMzantsi Afrika bakwazi ukusebenzisa nokukhusela onke amalungelo abo.
Igunya elinikwe urhulumente wethu ngabantu beli lizwe kukuba atshintshe izinto, zinto ezo ziya kuphucula impilo yabo bonke aboMzantsi Afrika. UmThetho uya kongeza ngokucacileyo kwisiseko esomeleleyo esakha phezu kwaso ukuze sifikelele kulawulo olunoxanduva oluvokothekileyo.
INKULUMBUSO YASEMNTLA KOLONI
INTSHAYELELO
Umsebenzi ongundoqo womThetho wokuFikelela kuLwazi wowe-2000, owaziswa ngeyoKwindla ngo-2001 ukwenza isimo sentlalo apho abantu boMzantsi Afrika banendlela yokufikelela kwilungelo lokufikelela kulwazi. Lo mthethwana uvumela bonke aboMzantsi Afrika ukuba bangasebenzisi nje kuphela amalungelo abo ngokupheleleyo, kodwa okubalulekileyo bakhusele onke amalungelo abo njengoko ebekwe kuMgaqo-siseko. UmThetho oKhuthaza ukuFikelela kuLwazi sisixhobo esibalulekileyo ekuhlanganiseni izibonelelo zamaLungelo oLuntu njengoko evela kuMgaqo-siseko.
Idemokrasi yethu yoMzantsi Afrika ixhomekeke kwiintsika zenkululeko, ukulingana nokuhlonipha isidima somntu. Lo mThetho mtsha, wenze izinto ezibalulekileyo kwinkqubo yenguqu, njengoko itywina iziseko ezibekwe ngamaLungelo oluNtu.
Isithethe phantsi komThetho wocalucalulo ibe ikukuba imisebenzi karhulumente nokulawulwa kwayo bezogqunyiwe njengehlebo nento ekungathethwa ngayo, kufihlwa iinkqubo zobundlobongela ezingekho mthethweni. Emva konyulo lwedemokrasi lowe-1994, sithabathe indlela entsha enyanzelisa isiqhelo sasesidlangalaleni noba noxanduva ngezinto.
UmThetho oKhuthaza ukuFikelela kuLwazi unika uluntu lwaseMzantsi Afrika ithuba lokubonelelwa ngokufikelela kulwazi loMbuso namaziko angasese.
Lo mThetho mtsha uxhasa iimfanelo zawo onke amaziko ukuba asoloko esebenza ngokusemthethweni kwaye enoxanduva ngezenzo zawo. Lo mThetho mtsha waziswe njengelinye inyathelo lokwenza kubekho intlalo engcono ngokubonelela ummi ngokwesiqhelo amathuba okufikelela kulwazi olunokugcinwa kwaye lubophelele amaziko angasese nakawonke-wonke ukuba abenoxanduva ngezenzo zawo.
IGOSA LOLWAZI
IZALATHISO
A. UKWAKHEKA NEMISEBENZI
B. IINKCUKACHA ZOKUQHAGAMSHELANA
C. ULWAZI LOKWENZA ISICELO SOKUFUMANA
D. UKUBEKA NGOKWEZINTLU NOKUHLELA IIREKHODI
E. IIREKHODI EZIFIKELELEKA LULA
F. IINKONZO EZIFUMANEKA KWISEBE LEENKONZO ZENTLALONTLE NOPHUHLISO LOLUNTU
G. UKUDLANA IINDLEBE, UKUTHATHA INXAXHEBA NOKUBA NEFUTHE KUBENZI BEMIGAQO SISEKO
H. UNYANGO, IINKQUBO ZEZIBHENO NOKWENZA IZICELO ZENKUNDLA
A. UKWAKHEKA NOMSEBENZI WESEBE
Isebe linezi nkqubo zilandelayo:
Ulawulo
Ukhuseleko lwezeNtlalo
Uncedo lwezeNtlalo
Ukuphuhliswa kwezeNtlalo
Ukuphuhliswa koLuntu
Umsebenzi wesebe kukuba libenenkonzo yenkxaso enokuzimela esebenzayo, enokukhuthaza ukwenziwa kweenkonzo kwisebe ukuze kukhuthazwe ukuzimela ekuhlaleni. Kuhlawulwe izibonelelo kumaqela achaphazelekayo abantu abafanelwe lolo ncedo, baqinisekise ngokukhuseleka kwengeniso kubantwana abahluphekayo nabemi bePhondo. Kwakhona babonelele ngenkonzo yophuhliso lwentlalo-ntle bebambisene nemibutho engeyoyengeniso nemibutho yasekuhlaleni.
B. IINKCUKACHA EKUNOKUBHALELWA KUZO
Ngokumalunga nomThetho oKhuthaza ukuFikelela kuLwazi, Igosa loLwazi linyuliwe/limiselwe ukuqinisekisa ukulungiselelwa kwendlela yokufikelela kulwazi/kwiirekhodi. Ngaphezulu koku, AmaGosa ancedisayo oLwazi onyuliwe/amiselwe ukuba ancedise iGosa loLwazi ngalo msebenzi. Iinkcukacha ekunokubhalelwa kuzo iGosa loLwazi neGosa loLwazi eliNcedisayo zezi:
ISIKHUNDLA : iNtloko yeSebe
C. INKQUBO YOKUCELA UKUFIKELELA KULWAZI/KWIIREKHODI
I. Ngokumalunga nomThetho wokuFikelela kuLwazi, 2000, nawuphi na umntu unelungelo lokucela ukufikelela kulwazi/kwiirekhodi ezigcinwe nguMbuso okanye iZiko likaWonke-wonke. Kufuneka umntu agcwalise isicelo sokufikelela kulwazi ifomu A, efumaneka nakuyiphi na i-ofisi yeSebe, ukuze akwazi ukufikelela kwirekhodi. Le fomu kufuneka igqithiselwe kwiGosa loLwazi, kwezi nkcukacha zingasentla zokunxibelelana. Ekubeni isicelo somntu lowo sifunyenwe kuya kulandelwa le nkqubo ilandelayo:
Igosa loLwazi liya kuqwalasela ukuba ingaba umntu owenza isicelo solwazi usenza ngokwakhe na okanye hayi, okkt, nokuba ingaba ulwazi luphathelele kuphela kumntu lowo owenza isicelo solwazi okanye hayi. Ukuba umntu lowo uyazicelela ngokwakhe, akukho mrhumo wokuqala ofanelwe kukuhlawulwa. Ukuba ulwazi alusingiselanga kuphela kumntu owenza isicelo solwazi, umrhumo wokuqala ongama R35, 00 ufanelwe kukuhlawulwa phambi kokuba kuqhubeke le nkqubo. Oko kuthi isicelo asisayi kuqwalaselwa de kuhlawulwe intlawulo yokuqala.
Nje ukuba umrhumo uhlawulwe, iGosa loLwazi liya kuyalela umsebenzi ofanelekileyo ukuba akhangele iirekhodi ezo zifunekayo.
Xa iirekhodi efunwayo ifunyenwe, iGosa loLwazi liya kuphonononga uxwebhu lize lithelekise okuqulathwe yirekhodi nemigaqo ekunokwaliwa phantsi kwayo, njengoko imiselwe ngumThetho.
Ukuba ke kuyavunywa ukuba angafikelela kuzo, umenzi sicelo/ofaka isicelo sakhe uya kwaziswa ngeendleko ekufanelwe zihlawulwe ukwenziwa kwekopi yerekhodi.
Zakuhlawulwa iintlawulo ezifanelekileyo, irekhodi/okanye inxenye yayo ekuvunywe ukuba mayifunyanwe, iya kukotshwa ize igqithiselwe kumntu lowo ocela ulwazi.
Kwimeko apho kungavunywayo ukuba irekhodi ifikelelwe, umntu lowo othe wenza isicelo sale rekhodi, uya kwaziswa ukuba kwaliwe ukuba ifikelelwe neendlela zokufaka isibheno ezifanelekileyo ezinokuthi zilandelwe ziya kugxininiswa.
D. UKUBEKWA NGEZINTLU NOKUHLELWA KWEEREKHODI
Iirekhodi ezikwi-Ofisi yeNkulumbuso zahlulwe nje zaba ziirekhodi zonxibelelwano nezinye iirekhodi ezingezozanxibelelwano (ezinye iirekhodi).
Unxibelelwano lulawulwa ze luphathwe ngokumalunga neenkqubo ezintathu zokuFAYILISHA ezivunywe ukuba zisetyenziswe kumathala okulondoloza ePhondo. Lonke unxibelelwano oluphathelele kwimicimbi yabasebenzi lulawulwa yiNkqubo eFanayo yokuFAYILISHA imiSebenzi yabaSebenzi. Ezi nkqubo zimbini zifanayo zokuFAYILISHA ziyagunyaziswa kuwo onke amasebe aphantsi koLawulo lwePhondo laseMntla Koloni. Lonke unxibelelwano oluphathelele kwimisebenzi ekungayo kwi-Ofisi yeNkulumbuso lulawulwa yiNkqubo evunyiweyo yokuFAYILISHA imiSebenzi yokuNgako, esetyenziswa kuphela kwi-ofisi yeNkulumbuso kwaye ayisetyenziswa nakwawaphi na amanye amasebe ePhondo. Iifayile ezizodwa ezivulwe ngokumalunga nezi nkqubo zintathu ziboniswe kule Rejista yeeFayile eziVuliweyo.
Ezinye iirekhodi zilawulwa ziphathwe ngokumalunga nesiHlomelo sokuLawula iiRekhodi, esingekavunywa liThala lokuGcina lePhondo.
Ukusuka ngowe 1994-2001, i-Ofisi yeNkulumbuso ibe ingazihleli izilawule iirekhodi zayo ngokumalunga nemimiselo yokugcina yethala. Ezi rekhodi ngoku ziyalungiswa ngokweendlela ezivunyiweyo zokuFAYILISHA (iinkqubo zokuFAYILISHA nesiHlomelo sokuLawula iiRekhodi). Le yinkqubo engenakugqitywa ngosuku kwaye le ncwadana yona ibonisa kuphela ezo rekhodi ezihlelwe ukusukela eKwindla ngo-2001. Njengoko iirekhodi ezingahlelwanga, le ncwadana iya kulungiswa ukuze iikopi zezilungiso zingeniswe rhoqo kwiKhomishini yamaLungelo oLuntu oMzantsi Afrika.
Ulawulo lweNkulumbuso luneyalo inkqubo yokuFAYILISHA eyodwa engenakusetyenziswa ngamanye amacandelo e-Ofisi yeNkulumbuso.
ONKE AMASEBE
IMISEBENZI ENCEDISANA NENKQUBO YOKUFAYILISHA
ULAWULO LWEPHONDO LWASEMNTLA KOLONI
IMIYALELO EGABALALA YENKQUBO YOKUFAYILISHA NGEZINTLU
IGAMA LE-OFISI
LE NKQUBO YOKUFAYILISHA ILUNGISELELWE UKUSETYENZISWA NGAWO ONKE AMASEBE OLAWULO LWEPHONDO LASEMNTLA KOLONI KWAYE AYINAKUSETYENZISWA KWEZINYE II-OFISI NGAPHANDLE KWEMVUME YOMGCINI THALA LEPHONDO.
UKUNIKA INGXELO
ZONKE IZINTO EZILUNGISA NEZONGEZELELA (UKUSHIYWA OKANYE UKUFAKELWA KOMBA OTHILE KUKUHLAZIYWA NAKO) KUFUNEKA ZINGENISWE NJALO KUMGCINI THALA WEPHONDO NJENGESAZISO NOKUBA ZIPHUNYEZWE NGOKUSESIKWENI KWIIMEKO APHO IZILUNGISO/IZIHLOMELO ZIJIKELEZISWA NJENGEMIZUZU, IKOPI YOKO KUFUNEKA INGENISWE KUMPHATHI THALA LEPHONDO KUQALA UKUZE AYIPHUMEZE UKUZE KUBELULA UKUYAZI NOKUYILAWULA NGENDLELA, IZAZISO KUFUNEKA ZIFAKELWE AMANANI NGONYAKA NGAMNYE KUQALWE NGONAMBA NYE, UMZ. 1/1998, 2/1998, NJL.
KUNXIBELELWANO OLUYINGXUBEVANGE, JONGA UMHL. 15 WALE MIYALELO
UKUPHATHWA KWENKQUBO
UKUPHATHWA KWALE NKQUBO KUNIKEZELWE KUMPHATHI WAMAXWEBHU/IIREKHODI KWI-OFISI KAMLAWULI JIKELELE. AKUKHO KUHLAZIYWA /ZONGEZELELO KULE NKQUBO EZINOKWENZIWA NGAPHANDLE KOKUPHUNYEZWA NGUMLAWULI THALA WEPHONDO KUNYE NELI GOSA. EMINYE IMISEBENZI YELI GOSA IBANDAKANYA PHAKATHI KWEZINYE IZINTO EZI ZILANDELAYO:
a KUFUNEKA AZIGOCAGOCE NJALO IIFAYILE ZEMIHLA NGEMIHLA UKUQINISEKISA UKUBA YONKE IMBALELANO YENZIWE KWIIFAYILE EZICHANEKILEYO.
b KUFUNEKA AQINISEKISE UKUBA IMIHLATHI 5 NO- 6 YALE MIYALELO ILANDELWE NGQO NGOKUGOCAGOCA NJALO IIFAYILE EZIFANELEKILEYO UKUQINISEKISA UKUBA SISETYENZISWA NGENDLELA ECHANEKILEYO.
c KUFUNEKA AGCINE IKOPI YOKUQALA NGENDLELA JONGA KWAKHONA UMHL.8
d UKUSEBENZA KAKUHLE KWALE NKQUBO KUFUNEKA KUHLOLWE NJALO UKUQINISEKISA UKUBA UKUHLAZIYWA OKUFUNEKAYO KUBONELELWE. XA IMISEBENZI EMITSHA IFUNYANWA, KUFUNEKA KWENZIWE IIFAYILE EZINTSHA UKUZE XA KUFANELEKILE, EZIKHOYO IIFAYILE ZOHLULWE OKANYE ZIHLANGANISWE NGALOO NDLELA IFANELEKILEYO. IIFAYILE ZOKUQALA OKKT. IZIHLOKO EZAHLULA-HLULIWEYO KODWA ZIKWASETYENZISWA NJENGEEFAYILE MAZIHLOLWE NJALO UKUTHINTELA UKUBA ZINGAJIKI ZIBE ZIIFAYILE ZESIQHELO KWAYE APHO KUFANELEKILEYO EZINYE IIFAYILISHANA MAZIVULWE.
e KUFUNEKA KUTHATHELWE INGQALELO IIMEKO APHO UNXIBELELWANO LUQALA KWIFAYILE ENYE KUZE KUGXININISWE OMNYE UMBA, UKUBA UMCIMBI LO WENZIWE KWIFAYILE EFANELEKILEYO.
f MALUNGA NEMISEBENZI EMALUNGA NEENKCAZELO EZIKWIQWEQWE LEEFAYILE NONXIBELELWANO OLUYINGXUBEVANGE, JONGA UMHLATHI 12 NOWE- 15 APHA NGASEZANTSI.
LE MISEBENZI MAYIBONISWE KWIIREKHODI ZEPHEPHA LOLUDWE LWEMISEBENZI YOMPHATHI.
UKUFAYILISHWA NGOKUCHANEKILEYO KWEMBALELWANO
ONKE AMAGOSA ENZA UNXIBELELWANO KUFUNEKA ANIKWE IKOPI YENKQUBO YOKUFAYILISHA. AMAGOSA KUFUNEKA ALWAZI ULUDWE LWEZINTO ASEBENZA NGAZO KWAYE KUFUNEKA AQINISEKISE UKUBA LONKE UNXIBELELWANO LWENZIWE KWIFAYILE EFANELEKILEYO. UKUNGAFAYILI NGENDLELA ECHANEKILEYO KUFUNEKA KULUNGISWE NGOKO NANGOKO UKUQINISEKISA UKUBA UNCWADI OLULUTHO ALUTSHATYALALISWA NOKUTHINTELA NOKUGCINWA KONCWADI OLUNGENAMSEBENZI.
IIFAYILE ZEMIGAQO-NKQUBO
AMALUNGISELELO ENZIWE KULE NKQUBO MALUNGA NEEFAYILE ZEMIGAQO-NKQUBO. EZI FAYILE ZIPHAWULWE NGOPHAWU "P" NJENGOPHAWU LOKUGQIBELA LWENAMBA YEFAYILE, UMZ. 1.PP, 1.1P NJL-NJL. YONKE IMICIMBI EPHATHELENE NOMGAQO-NKQUBO, IZIGQIBO ZOMTHETHO, IMIYALELO, IINKQUBO NEENDLELA KUFUNEKA ZIBEKWE ZIFAYILISHWE UKUQINISEKISA UKUBA ZIFUNDEKA LULA. KUFUNEKA KUQATSHELWE UKUBA IMIYALELO YETHUTYANA ENXULUMENE NOMSEBENZI WECANDELO NGOKUBANZI KWAYE AKUBALWA NEMIYALELO EYA KUBASEBENZI. UMPHATHI THALA LEPHONDO UYA KUDE AKHUPHE IGUNYA LOKUTSHITSHISA INKQUBO YOKUFAYILISHA, APHO KUTHATHWA ISIGQIBO MALUNGA NOMCIMBI WOMGAQO-NKQUBO KWIFAYILE YEPROJEKTHI, UMPHATHI WEEREKHODI UYA KUTHATHA ISIGQIBO MALUNGA NOKUBA UNXIBELELWANO NGOKUBANZI OKANYE IKOPI YESIGQIBO SOMGAQO-NKQUBO KUPHELA EMASIFAKWE KWIFAYILE YOMGAQO-NKQUBO. NJE UKUBA IGUNYA LOKUTSHITSHISA LIKHUTSHWE, IIKOPI ZESIGQIBO ESITHATHWE KWIFAYILE I-A20, KUFUNEKA SIBEKWE KWIFAYILE YOMGAQO-NKQUBO KUBONISWE NOKUBA YIYIPHI NA IFAYILE APHO LO MCIMBI UTHE WAGQITYEZELWA KHONA. UKUBA KUTHATHWA ISIGQIBO NGEFAYILE ENGU- D, IIKOPI ZAWO ONKE AMAXWEBHU AFANELEKILEYO KUFUNEKA ZIFAKWE KWIFAYILE YOMGAQO-NKQUBO EFANELKILEYO. KWIMEKO APHO UXWEBHU OLUKHULU, UMZ, INGXELO ENESIGQIBO MALUNGA NOMGAQO-NKQUBO OKANYE ISIGUNYAZISO, MAKUFAKWE KUPHELA ISICATSHULWA SECANDELO ELIFANELEKILEYO KWIFAYILE YOMGAQO-NKQUBO. LONA UNXIBELELWANO OLWENZIWE KWIIFAYILE ZOMGAQO-NKQUBO KUFUNEKA IBE ZEZO ZIPHATHELELE EKWENZIWENI NASE/OKANYE EKULUNGISWENI KOMGAQO-NKQUBO KUPHELA.
OLU NXIBELELWANO LULANDELAYO MALUNGABEKWA KWIIFAYILE ZOMGAQO-NKQUBO:
A. IMIBUZO EMALUNGA NOMGAQO-NKQUBO ENGAFIKELELIKWIZIPHUMO ZOKWENZIWAYO KUMGAQO-NKQUBO OMTSHA OKANYE UKUHLONYELWA KWENTSINGISELO YALO MGAQO-NKQUBO UKHOYO:
B. IZINTO ZEMICIMBI ETHILE EZINGAFIKELELI KWIZIPHUMO ZOKWENZIWAYO KUMGAQO-NKQUBO OMTSHA OKANYE UKUHLONYELWA KWENTSINGISELO YALO MGAQO-NKQUBO UKHOYO:
C. IMICIMBI ENCULUMENE NEZINTLU EZINGUNDOQO OKANYE AMAHLUMELA NGOBUBANZI, KODWA ZINGEYOMICIMBI YOMGAQO-NKQUBO, KWAKUNYE NEENGONGOMA EZINGANYE ZENTLOKO ETHILE ENGEKHO KWIFAYILE.
IMIBUZO YESIQHELO
KWIINDAWO EZITHILE ZENKQUBO YOKUFAYILISHA, KUBONELELWE NGEEFAYILE ZEMIBUZO YESIQHELO. EZI FAYILE ZEZEMIBUZO NJE ENGAFUNI KUPHINDE KWENZIWE NTO NGAYO NGAPHANDLE NJE KWEMPENDULO YESIQHELO. ZIBONAKALISWE KWINKQUBO YOKUFAYILISHA NGOPHAWU "R" NJENGOPHAWU OLUBHALWE MVA KUMBALO WEFAYILE. AKUVUMELEKANGA KONKE NAKUZIPHI NA IIMEKO UKUBA IMICIMBI EBALULEKILEYO IFAYILISHWE APHA.
IINGXELO NEEMPENDULO
KULUHLU LWEENGXELO EZINGUNDOQO, IIMPENDULO NOLWAZI KUBONELELWE KUPHELA NGEZO NGXELO NEZO MPENDULO ZINGENAKHO UKUSETYENZWA NGOKUFANELEKILEYO NGAPHANTSI KWEZINYE IZINTLU. APHO KUBONELELWE NGEEFAYILE ZEENGXELO NEEMPENDULO KWEZINYE IZINTLU, ULUHLU OLUNGUNDOQO LWEENGXELO NEEMPENDULO KUFUNEKA LUSETYENZISWE KUPHELA UKUBA INGXELO OKANYE IMPENDULO AYIKWAZEKI UKUBEKWA KWISIHLOKO ESITHILE SEFAYILE NAKUZIPHI NA EZINYE IZINTLU.
IKOPI ENGUNDOQO
IKOPI ENGUNDOQO YILOO KOPI YENKQUBO YOKUFAYILISHA ENAZO ZONKE IZIHLOKO EZIPHUNYEZWE KUMPHATHI THALA WEPHONDO KWAYE IBONISA UKUBA IIFAYILE ZIVULWA KANJANI NA ZIBHALWE NGOKWAMANANI NJANI NA. AKUKHO FAYILE INOKUVULWA DE INKCAZELO YEFAYILE IFAKWE KWIFAYILE ENGUNDOQO KWAYE SELE IPHUNYEZIWE NGUMPHATHI THALA LEPHONDO NOMPHATHI WEEREKHODI. IIFAYILE ZEMICIMBI ETHILE EZITHE ZAVULWA NGENDLELA YALE NKQUBO AZIFAKWA KWIKOPI ENGUNDOQO. UMPHATHI WEEREKHODI MAKAQINISEKISE UKUBA ZONKE IZILUNGISO NEZONGEZELELO EZIPHUNYEZIWEYO ZIYANGENISWA NGOKO NANGOKO KWIKOPI ENGUNDOQO. IKOPI ENGUNDOQO NGOWONA MONGO WOKULAWULA KWAYE KUFUNEKA IGCINWE NGOKHUSELEKO KWIZANDLA ZOMPHATHI WEEREKHODI. MAKUTHATHWE INGQALELO YOKUBA KUQINISEKISWE UKUBA AYILAHLEKI.
INJONGO YALE REJISTA KUKUGCINA IREKHODI EGQIBELELEYO YAZO ZONKE IIFAYILE EZIVULIWEYO. KUFUNEKA KUSETYENZISWE IKHASI EKULULA UKULISUSA UKUBOPHA NJENGOKO LISENZA KUBELULA UKUFAKA AMANYE AMAPHEPHA ATHI AFUNEKE KWIMEKO YEEFAYILE ZEMICIMBI EZIKHOYO NAZO KOLU HLELO NGOKWENANI. IREJISTA IGCINWA NGOKUFANAYO NENKQUBO YOKUFAYILISHA KWAYE IIFAYILE ZINGENISWA NGENDLELA YOKULANDELELANA EFANAYO. KUFUNEKA KUBONELELWE NGENYE IKHOLAM ECALENI KWENKCAZELO YEFAYILE UKUPHAWULA UMHLA EVULWE NGAWO (UMHLA WOXWEBHU LOKUQALA) NGOKULUNGELELENE NETAYITILE YEFAYILE. IPHEPHA LOKUQALA LEREJISTA KUFUNEKA LIBONISE IGAMA LE-OFISI APHO ISETYENZISWA KHONA INKQUBO KWAKUNYE NOMHLA WOKUSETYENZISWA KWENKQUBO. NJENGEKOPI ENGUNDOQO, IREJISTA YEEFAYILE EVULIWEYO IBALULEKILE EKULAWULENI IIREKHODI NGENDLELA EYIYO. KUFUNEKA ISOLOKO ILUNGILE KWAYE IGCINWE NGOKHUSELEKO.
NJE UKUBA UMPHATHI THALA LEPHONDO ANIKE UMYALELO WOKUBA KUTSHITSHISWE KUFUNEKA UKUBA KWENZIWE IREJISTA YEEFAYILE EZINGOO- D. LE REJISTA YOHLULWA NGOKWEMINYAKA, UMZ, 1998, 1999, 2000 NJL. XA KUVALWA IFAYILE ENGU-D KUBA IYE YANKULU KAKHULU, INAMBA ETHIYWE NGAYO KUFUNEKA IFAKWE NGAPHANTSI KONYAKA EFANELE UKUTSHITSHISWA NGAWO. UMQULU OVALWE NGOWE-1999 NEKUTHI UMYALELO WOKUWUTSHITSHISA IBENGU-D3 IYA KUNGENISWA NGAPHANTSI KONYAKA KA 2002. OKU KWENZA ZICACE EZONA FAYILE ZIZA KUTSHATYALALISWA NANGAWUPHI NA UNYAKA. KUCETYISWA UKUBA KUSETYENZISWE IKHASI EKULULA UKULISUSA XA KUBOTSHWA NJENGOKO KUNGELULA UKUQIKELELA INANI LAMAPHEPHA AZA KUFUNEKA (MALUNGA NOKUTSHITSHISWA, JONGA UMHL.17 UKUYA PHAMBILI).
UKUSETYENZISWA KWENKQUBO ENTSHA
LE NKQUBO IYA KUSETYENZISWA IZE EMVA KOKO KUNGAPHINDE KUBEKHO MBALELWANO ENOKWENZIWA KWIIFAYILE EZIKWINKQUBO ENDALA. KODWA KE, IIFAYILE EZISEBENZAYO ZEMIBANDELA ZINOKUPHINDA ZENZIWE ZIFAKELWE KULE NKQUBO INTSHA, XA SELE KUFUNYENWE IMVUME EBHALIWEYO KUMPHATHI THALA LEPHONDO.
KUFUNEKA KUVULWE IIFAYILE KUPHELA XA KUKHO IMFUNEKO. KUFUNEKA KUQWALASELWE UKUBA AMANANI NEENKCAZELO ZEEFAYILE, NJENGOKO ZIBONISWE KULE NKQUBO, ZIYALANDELWA NGOKUCHANEKILEYO. KWIIMEKO APHO IINKCAZELO ZEEFAYILE ZINDE, IZINTO EZITHILE EZINGEYONXALENYE YESIHLOKO ZINGASHIYWA. APHO, UMZEKELO, ISIHLOKO SIFUNDEKA NGOLU HLOBO: EZEMALI: UQIKELELO: UQIKELELO OLUYINTLOKO: IMISEBENZI EBALULEKILEYO, OKU KULANDELAYO KUNGASHIYWA: UKWENZIWA KWAZO, NAKUBA EZINYE IZINTO ZINOKUSHIYWA, ISIHLOKO SOLUHLU OLUNGUNDOQO KUFUNEKA SISOLOKO SINIKWA NESIHLOKO MASIGQIBELELE UKUCHAZA OKUQULATHWE YIFAYILE. UKUNCEDISANA NEREJISTRI, UMPHATHI WEEREKHODI KUFUNEKA ABONISE UKUBA ZIZIPHI NA IZINTO EZINOKUSHIYWA KWEZO MEKO. IITAYITILE KUFUNEKA ZINGENISWE NGE-INKI ENGASUKIYO. UMHLA WONXIBELELWANO LOKUQALA NOLOKUGQIBELA KWAKUNYE NEMIYALELO YOKUTSHITSHISA, XA IKHO, MAYIBONISWE KWIKHASI LANGAPHANDLE LEFAYILE. AMAQWEQWE EZIGUGILEYO MAWASUSWE NGOKO NANGOKO NJALO.
IINKCAZELO EZIKRWELELWEYO
ZONKE IINKCAZELO EZIKRWELELWEYO ZIBONISA IINTLOKO ZEZIHLOKO KUPHELA. IZIHLOKWANA KUFUNEKA ZENZIWE NGAPHANTSI KWEZI ZIHLOKO ZEZIHLOKWANA, KODWA AKUKHO ZIFAYILE KUFANELE ZIVULELWE NAKUZIPHI NA IINKCAZELO EZIKRWELELWEYO.
IINKCAZELO EZIKWIZIBIYELI
IINKCAZELO EZIKWIZIBIYELI NGAPHANTSI KWEENTLOKO ZEZIHLOKO OKANYE IINKCAZELO ZEEFAYILE ZILUNGISELELWE NJENGESIKHOKELO KUPHELA KWAYE KUFUNEKA ZINGANGENISWA KUMAQWEQWE EEFAYILE.
IMBALELWANO EYINGXUBEVANGE: INKQUBO
XA KUFIKA UNXIBELELWANO OLUNGENAFAYILE, OLO NXIBELELWANO KUFUNEKA LUFAKWE OKWETHUTYANA PHANTSI KWEFAYILE 2.8.2.2. KUFUNEKA KE KWENZIWE ISICELO SOKUVULWA KWEFAYILE EFANELEKILEYO KUMPHATHI WEEREKHODI. KWIFAYILE 2.8.2.1. KUFUNEKA KUNGENISWE ULWAZI OLUPHELELEYO MALUNGA NOHLOBO LONXIBELELWANO, KWAKUNYE NAMACEBISO MALUNGA NOKUBEKWA NENKCAZELO YEFAYILE EFUNEKAYO. UMPHATHI WEEREKHODI UYA KUNGENISA ISICELO SOKUVUNYELWA KUMPHATHI WETHALA LEPHONDO KWAYE NJE UKUBA KUVUNYWE UYA KWAZISA AMANYE AMASEBE (AYA KUTHI WONA AZISE II-OFISI ZAWO ZOMMANDLA), EKUYA KUTHI IINKQUBO ZAZO ZOKUFAYILISHA ZIHLONYELWE NGOKUFANELEKILEYO. UNXIBELELWANO KWIFAYILE 2.8.2.2 KUFUNEKA KE ITSHINTSHELWE KWIFAYILE ENTSHA.
KUFUNEKA KUVULWE ELINYE IQWEQWE APHO KUFANELEKILEYO UKUGCINA UNCWADI OLUKHULU, NJL OLUYA KUTHI LWANDISE UMQULU WEFAYILE A OKUNGAFUNEKI NGANTO. KODWA KE, AKUKHO NXIBELELWANO KUFUNEKA LUFAKWE KWELO QWEQWE. IQWEQWE KUFUNEKA LIPHAWULWE NGOKUCACILEYO NGENAMBA YOKUTHIYA YEFAYILE YONXIBELELWANO KWAYE KUFUNEKA IBE NE "ISIHLOMELO SEFAYILE" SIBHALWE KUMPHANDLE WEQWEQWE. NALUPHI NA UXWEBHU OLUGCINWE KWISIHLOMELO SEFAYILE KUFUNEKA LUBONISE UKUBA INGONGOMA EFANELEKILEYO IBONISA APHO LUVELA KHONA.
NJE UKUBA UMPHATHI WETHALA LEPHONDO AKHUPHE IGUNYA LOKUTSHITSHISA, LOO MIYALELO IBONISWA NGAPHESHEYA KWIKHOLAM YOKUTSHITSHISA EBONELELWEYO KULE NKQUBO. IIMPAWU ZOKUTSHITSHISA EZIQHELE UKUSETYENZISWA ZIBONISA OKU KULANDELAYO:
A20: YIGCINELE UKUTHI EKUGQIBELENI ITSHINTSHELWE KUMPHATHI THALA LEPHONDO
D: YITSHABALALISE EMVA KOKUPHELA KWENANI LEMINYAKA EBONISWE LINANI ELILANDELA U-D
KUFUNEKA IIFAYILE ZITSHITSHISWE NJALO, KODWA UBUNCINANE KANYE NGONYAKA NGOKUXHOMEKEKE EKUBENI IGUNYA LOKUTSHITSHISA LIKHUTSHIWE NGUMPHATHI THALA LEPHONDO. LITYALA UKUTSHABALALISA IIFAYILE (OKANYE NAYIPHI NA IREKHODI KAWONKE-WONKE) NGAPHANDLE KWEGUNYA LOMPHATHI THALA LEPHONDO. ISIQINISEKISO ESIMISELWEYO SOKUTSHITSHISA KUFUNEKA SINGENISWE KUPHATHI THALA LEPHONDO KUFUTSHANE NJE EMVA KOKUTSHITSHISWA.
UBUKHULU BEEFAYILE
IIFAYILE MAZINGADLULI KUBUKHULU OBUZI 3CM. ZAKUFIKELELA KOBU BUKHULU, IFAYILE KUFUNEKA IVALWE KUZE KUVULWE IQWEQWE ELITSHA. INANI KWELI LITSHA UMZ. VOL.20 MAYIBONISWE KUMPHANDLE WEFAYILE ENTSHA. MAKUGCWALISWE IPHEPHA ELIBHALWE 'IVALIWE, JONGA KUMQULU 2" EKUGQIBELENI KULO MQULU UVALIWEYO. ''UMQULU 1' MAWUBONISWE KUPHELA XA KUVULWA UMQULU WESIBINI.
LE NKQUBO ILANDELAYO KUFUNEKA ILANDELWE XA KUVALWA IIFAYILE EZINGO-A20:
A. KUFUNEKA NALIPHI NA IPHEPHA LONXIBELELWANO LIGOCA-GOCWE UKUZE LINGAYILWA KWINDAWO ENGAFANELEKANGA. IPHEPHA ELIBHALWE LA MAGAMA 'IVALIWE - IQHUTYWA KUMQULU...' LIYABHALWA KUYO EKUGQIBELENI KWEFAYILE.
B. AMAQWEQWE EZIGUGILEYO KUFUNEKA ATSHINTSHWE.
C. IIFAYILE ZITHI EMVA KOKU ZIBEKWE ZIGCINWE KWIIKHATHONI EZILUNGISELELWE LE NJONGO.
IIFAYILE ZAMATYALA
IIFAYILE ZAMATYALA EZIYINXALENYE YALE NKQUBO KUFUNEKA ZIVULWE NGOKUMALUNGA NEMIYALELO EVELE KWIINDAWO EZIFANELEKILEYO KULE NKQUBO. JONGA KWAKHONA UMHL. 8 WALE MIYALELO.
ZINTATHU KUPHELA IINKQUBO ZEEFAYILE EZISETYENZISWAYO NGAMASEBE KULAWULO LWAMAPHONDO:
INKQUBO YEEFAYILE ZABASEBENZI ETHI, NJENGALE NKQUBO IFANE KWAYE ISETYENZISWA KUWO ONKE AMASEBE AMAPHONDO AKWELO PHONDO KWAYE ZINEENKCUKACHA ZOLAWULO LWABASEBENZI KULOO OFISI ICHAPHAZELEKAYO;
LE NKQUBO YOKUFAYILISHA ENGABANCEDISI BEMISEBENZI YENKQUBO YOKUFAYILISHA. IYAFANA KWAYE ISETYENZISWA KUWO ONKE AMASEBE EPHONDO KWAYE ISEBENZA LOO MISEBENZI EYENZA UKUBA I-OFISI ECHAPHAZELEKAYO YENZE IMISEBENZI YAYO;
INKQUBO YOKUFAYILISHA EKUTHIWA LULUHLU LWEMIGCA EYODWA KWISEBE NGALINYE KWAYE IBONISA IINJONGO EZIZIZO NEMISEBENZI YE-OFISI ECHAPHAZELEKAYO, IYAHLULA KWEZINYE II-OFISI.
BONKE ABAPHATHISWA BAMAPHONDO BANEENKQUBO ZABO ZEEFAYILE, EZILUNGISELELWE KUPHELA UKUSETYENZISWA NGABO.
ONKE AMASEBE
INKQUBO YOKUFAYILISHA YABASEBENZI
IMIYALELO EGABALALA NGENKQUBO YOKUFAYILISHA
IGAMA LE-OFISI
LE NKQUBO YOKUFAYILISHA ILUNGISELELWE UKUSETYENZISWA NGAWO ONKE AMASEBE KARHULUMENETE OLAWULO LEPHONDO LASEMNTLA KOLONI. ILUNGISELELWE KUPHELA IMISEBENZI YANGAPHAKATHI YABASEBENZI. ICANDELO LOKUBONELELA ABASEBENZI ELENZA IMISEBENZI YABASEBENZI NJENGOWONA MSEBENZI WALO INGAYISEBENZISA KUPHELA LE NKQUBO YOKUFAYILISHA KUPHELA XA LISENZA IMICIMBI YALO YANGAPHAKATHI. IMISEBENZI YALO IYA KUBONISWA KWINKQUBO YOKUFAYILISHA IMISEBENZI YABO. LE NKQUBO YOKUFAYILISHA INGANGASETYENZISWA NAKUYIPHI NA I-OFISI NGAPHANDLE KWEMVUME YOMPHATHI THALA LEPHONDO.
UKUNIKA INGXELO
ZONKE IZINTO EZILUNGISA NEZONGEZELELA (UKUSHIYWA OKANYE UKUFAKELWA KOMBA OTHILE KUKUHLAZIYWA NAKO) KUFUNEKA ZINGENISWE NJALO KUMGCINI THALA WEPHONDO NJENGESAZISO NOKUBA ZIPHUNYEZWE NGOKUSESIKWENI KWIIMEKO APHO IZILUNGISO/IZIHLOMELO ZIJIKELEZISWA NJENGEMIZUZU, IKOPI YOKO KUFUNEKA INGENISWE KUMPHATHI THALA LEPHONDO KUQALA UKUZE AYIPHUMEZE UKUZE KUBELULA UKUYAZI NOKUYILAWULA NGENDLELA, IZAZISO KUFUNEKA ZIFAKELWE AMANANI NGONYAKA NGAMNYE KUQALWE NGONAMBA NYE, UMZ. 1/1998, 2/1998, NJL.
KUNXIBELELWANO OLUYINGXUBEVANGE, JONGA UMHL. 15 WALE MIYALELO
UKUPHATHWA KWENKQUBO
UKUPHATHWA KWALE NKQUBO KUNIKEZELWE KUMPHATHI WAMAXWEBHU/IIREKHODI KWI-OFISI KAMLAWULI JOKELELE. AKUKHO KUHLAZIYWA /ZONGEZELELO KULE NKQUBO EZINOKWENZIWA NGAPHANDLE KOKUPHUNYEZWA NGUMLAWULI THALA WEPHONDO KUNYE NELI GOSA. EMINYE IMISEBENZI YELI GOSA IBANDAKANYA PHAKATHI KWEZINYE IZINTO EZI ZILANDELAYO:
a. KUFUNEKA AZIGOCAGOCE NJALO IIFAYILE ZEMIHLA NGEMIHLA UKUQINISEKISA UKUBA YONKE IMBALELWANO YENZIWE KWIIFAYILE EZICHANEKILEYO.
b. KUFUNEKA AQINISEKISE UKUBA IMIHLATHI 5 NO -6 YALE MIYALELO ILANDELWE NGQO NGOKUGOCAGOCA NJALO IIFAYILE EZIFANELEKILEYO UKUQINISEKISA UKUBA SISETYENZISWA NGENDLELA ECHANEKILEYO.
c. KUFUNEKA AGCINE IKOPI YOKUQALA NGENDLELA (JONGA KWAKHONA UMHL.8)
d. UKUSEBENZA KAKUHLE KWALE NKQUBO KUFUNEKA KUHLOLWE NJALO UKUQINISEKISA UKUBA UKUHLAZIYWA OKUFUNEKAYO KUBONELELWE. XA IMISEBENZI EMITSHA IFUNYANWA, KUFUNEKA KWENZIWE IIFAYILE EZINTSHA UKUZE XA KUFANELEKILE, EZIKHOYO IIFAYILE ZOHLULWE OKANYE ZIHLANGANISWE NGALOO NDLELA IFANELEKILEYO. IIFAYILE ZOKUQALA (OKKT. IZIHLOKO EZAHLULA-HLULIWEYO KODWA ZIKWASETYENZISWA NJENGEEFAYILE) MAZIHLOLWE NJALO UKUTHINTELA UKUBA ZINGAJIKI ZIBE ZIIFAYILE ZESIQHELO KWAYE APHO KUFANELEKILEYO EZINYE IIFAYILE MAZIVULWE.
e. KUFUNEKA KUTHATHELWE INGQALELO IIMEKO APHO UNXIBELELWANO LUQALA KWIFAYILE ENYE KUZE KUGXININISWE OMNYE UMBA, UKUBA UMCIMBI LO WENZIWE KWIFAYILE EFANELEKILEYO.
f. MALUNGA NEMISEBENZI EMALUNGA NEENKCAZELO ESEQWEQWENI LEEFAYILE NONXIBELELWANO OLUYINGXUBEVANGE, JONGA UMHLATHI 12 NOWE -15 APHA NGASEZANTSI.
LE MISEBENZI MA IBONISWE KWIIREKHODI ZEPHEPHA LOLUDWE LWEMISEBENZI YOMPHATHI.
UKUFAYILWA NGOKUCHANEKILEYO KWEMBALELWANO
ONKE AMAGOSA ENZA UNXIBELELWANO KUFUNEKA ANIKWE IKOPI YENKQUBO YOKUFAYILISHA. AMAGOSA KUFUNEKA ALWAZI ULUDWE LWEZINTO ASEBENZA NGAZO KWAYE KUFUNEKA AQINISEKISE UKUBA LONKE UNXIBELELWANO LWENZIWE KWIFAYILE EFANELEKILEYO. UKUNGAFAYILISHI NGENDLELA ECHANEKILEYO KUFUNEKA KULUNGISWE NGOKO NANGOKO UKUQINISEKISA UKUBA UNCWADI OLULUTHO ALUTSHATYALALISWA ALUTHINTELA LUNGAGCINWA KUNCWADI OLUNGENAMSEBENZI.
IIFAYILE ZEMIGAQO-NKQUBO
AMALUNGISELELO ENZIWE KULE NKQUBO MALUNGA NEEFAYILE ZEMIGAQO-NKQUBO. EZI FAYILE ZIPHAWULWE NGOPHAWU "P" NJENGOPHAWU LOKUGQIBELA LWENAMBA YEFAYILE, UMZ. 1.PP, 1.1P NJL-NJL. YONKE IMICIMBI EPHATHELELENE NOMGAQO-NKQUBO, IZIGQIBO ZOMTHETHO, IMIYALELO, IINKQUBO NEENDLELA KUFUNEKA ZIBEKWE EZIFAYILINI UKUQINISEKISA UKUBA ZIFUNDEKA LULA. KUFUNEKA KUQATSHELWE UKUBA IMIYALELO YETHUTYANA ENXULUMENE NOMSEBENZI WECANDELO NGOKUBANZI KWAYE AKUBALWA NEMIYALELO EYA KUBASEBENZI. UMPHATHI THALA LEPHONDO UYA KUDE AKHUPHE IGUNYA LOKUTSHITSHISA INKQUBO YOKUFAYILISHA, APHO KUTHATHWA ISIGQIBO MALUNGA NOMCIMBI WOMGAQO-NKQUBO KWIFAYILE YEPROJEKTHI, UMPHATHI WEEREKHODI UYA KUTHATHA ISIGQIBO MALUNGA NOKUBA UNXIBELELWANO NGOKUBANZI OKANYE IKOPI YESIGQIBO SOMGAQO-NKQUBO KUPHELA EMASIFAKWE KWIFAYILE YOMGAQO-NKQUBO. NJE UKUBA IGUNYA LOKUTSHITSHISA LIKHUTSHWE, IIKOPI ZESIGQIBO ESITHATHWE KWI-A20 YEFAYILE, KUFUNEKA SIBEKWE KWIFAYILE YOMGAQO-NKQUBO KUBONISWE NOKUBA YIYIPHI NA IFAYILE APHO LO MCIMBI UTHE WAGQITYEZELWA KHONA. UKUBA KUTHATHWA ISIGQIBO NGEFAYILE ENGU- D, IIKOPI ZAWO ONKE AMAXWEBHU AFANELEKILEYO KUFUNEKA ZIFAKWE KWIFAYILE YOMGAQO-NKQUBO EFANELEKILEYO. KWIMEKO APHO UXWEBHU OLUKHULU, UMZ, INGXELO ENESIGQIBO MALUNGA NOMGAQO-NKQUBO OKANYE ISIGUNYAZISO, MAKUFAKWE KUPHELA ISICATSHULWA SECANDELO ELIFANELEKILEYO KWIFAYILE YOMGAQO-NKQUBO. LONA UNXIBELELWANO OLWENZIWE KWIIFAYILE ZOMGAQO-NKQUBO KUFUNEKA IBE ZEZO ZIPHATHELELE EKWENZIWENI NASE/OKANYE EKULUNGISWENI KOMGAQO-NKQUBO KUPHELA.
OLU NXIBELELWANO LULANDELAYO MALUNGABEKWA KWIIFAYILE ZOMGAQO-NKQUBO:
A IMIBUZO EMALUNGA NOMGAQO-NKQUBO KODWA ENGENZI ZIPHUMO ZOKWENZIWE KUMGAQO-NKQUBO OMTSHA OKANYE UKUHLONYELWA KWENTSINGISELO YALO MGAQO-NKQUBO UKHOYO:
B. IZINTO ZEMICIMBI ETHILE EZINGENZI ZIPHUMO ZOKWENZIWE KUMGAQO-NKQUBO OMTSHA OKANYE UKUHLONYELWA KWENTSINGISELO YALO MGAQO-NKQUBO UKHOYO:
CIMICIMBI ENXULUMENE NEZINTLU EZINGUNDOQO OKANYE AMAHLUMELA NGOKUBANZI, KODWA ZINGEYOMICIMBI YOMGAQO-NKQUBO, KWAKUNYE NEENGONGOMA EZINGANYE ZENTLOKO ETHILE ENGEKHO KWIFAYILE.
IMIBUZO YESIQHELO
KWIINDAWO EZITHILE ZENKQUBO YOKUFAYILISHA, KUBONELELWE NGEEFAYILE ZEMIBUZO YESIQHELO. EZI FAYILE ZEZEMIBUZO NJE ENGAFUNI KUPHINDE KWENZIWE NTO NGAYO NGAPHANDLE NJE KWEMPENDULO YESIQHELO. ZIBONAKALISWE KWINKQUBO YOKUFAYILISHA NGOPHAWU "R" NJENGOPHAWU OLUBHALWE MVA KUMBALO WEFAYILE. AKUVUMELEKANGA KONKE NAKUYIPHI NA IIMEKO UKUBA IMICIMBI EBALULEKILEYO IFAYILISHWE APHA.
IINGXELO NEEMPENDULO
KULUHLU LWEENGXELO EZINGUNDOQO, IIMPENDULO NOLWAZI KUBONELELWE KUPHELA NGEZO NGXELO NEZO MPENDULO ZINGENAKHO UKUSETYENZISWA NGOKUFANELEKILEYO NGAPHANTSI KWEZINYE IZINTLU. APHO KUBONELELWE NGEEFAYILE ZEENGXELO NEEMPENDULO KWEZINYE IZINTLU, ULUHLU OLUNGUNDOQO LWEENGXELO NEEMPENDULO KUFUNEKA LUSETYENZISWE KUPHELA UKUBA INGXELO OKANYE IMPENDULO AYIKWAZEKI UKUBEKWA KWISIHLOKO ESITHILE SEFAYILE NAKUZIPHI NA EZINYE IZINTLU.
IKOPI ENGUNDOQO
IKOPI ENGUNDOQO YILOO KOPI YENKQUBO YOKUFAYILISHA ENAZO ZONKE IZIHLOKO EZIPHUNYEZWE NGUMPHATHI THALA WEPHONDO KWAYE IBONISA UKUBA IIFAYILE ZIVULWA KANJANI NA ZIBHALWE NGOKWAMANANI KANJANI NA. AKUKHO FAYILE INOKUVULWA DE INKCAZELO YEFAYILE IFAKWE KWIFAYILE ENGUNDOQO KWAYE SELE IPHUNYEZIWE NGUMPHATHI THALA LEPHONDO NOMPHATHI WEEREKHODI. IIFAYILE ZEMICIMBI ETHILE EZITHE ZAVULWA NGENDLELA YALE NKQUBO AZIFAKWA KWIKOPI ENGUNDOQO. UMPHATHI WEEREKHODI MAKAQINISEKISE UKUBA ZONKE IZILUNGISO NEZONGEZELELO EZIPHUNYEZIWEYO ZIYANGENISWA NGOKO NANGOKO KWIKOPI ENGUNDOQO. IKOPI ENGUNDOQO NGOWONA MONGO WOKULAWULA KWAYE KUFUNEKA IGCINWE NGOKHUSELEKO KWIZANDLA ZOMPHATHI WEEREKHODI. MAKUTHATHWE INGQALELO YOKUBA KUQINISEKISWE UKUBA AYILAHLEKI.
INJONGO YALE REJISTA KUKUGCINA IREKHODI EGQIBELELEYO YAZO ZONKE IIFAYILE EZIVULIWEYO. KUFUNEKA KUSETYENZISWE IKHASI EKULULA UKULISUSA UKUBOPHA NJENGOKO LISENZA KUBELULA UKUFAKA AMANYE AMAPHEPHA ATHI AFUNEKE KWIMEKO YEEFAYILE ZEMICIMBI EZIKHOYO NAZO KOLU HLELO NGOKWENANI. IREJISTA IGCINWA NGOKUFANAYO NENKQUBO YOKUFAYILISHA KWAYE IIFAYILE ZINGENISWA NGENDLELA YOKULANDELELANA EFANAYO. KUFUNEKA KUBONELELWE NGENYE IKHOLAM ECALENI KWENKCAZELO YEFAYILE UKUPHAWULA UMHLA EVULWE NGAWO (UMHLA WOXWEBHU LOKUQALA) NGOKULUNGELELENE NETAYITILE YEFAYILE. IPHEPHA LOKUQALA LEREJISTA KUFUNEKA LIBONISE IGAMA LE-OFISI APHO ISETYENZISWA KHONA INKQUBO KWAKUNYE NOMHLA WOKUSETYENZISWA KWENKQUBO. NJENGEKOPI ENGUNDOQO, IREJISTA YEEFAYILE EVULIWEYO IBALULEKILE EKULAWULENI IIREKHODI NGENDLELA EYIYO. KUFUNEKA ISOLOKO ILUNGILE KWAYE IGCINWE NGOKHUSELEKO.
NJE UKUBA UMPHATHI THALA LEPHONDO ANIKE UMYALELO WOKUBA KUTSHITSHISWE KUFUNEKA UKUBA KWENZIWE IREJISTA YEEFAYILE EZINGOO- D. LE REJISTA YOHLULWA NGOKWEMINYAKA, UMZ, 1998, 1999, 2000 NJL. XA KUVALWA IFAYILE ENGU-D KUBA IYE YANKULU KAKHULU, INAMBA ETHIYWE NGAYO KUFUNEKA IFAKWE NGAPHANTSI KONYAKA EFANELE UKUTSHITSHISWA NGAWO. UMQULU OVALWE NGOWE-1999 NEKUTHI UMYALELO WOKUWUTSHITSHISA IBENGU-D3 IYA KUNGENISWA NGAPHANTSI KONYAKA KA 2002. OKU KWENZA ZICACE EZONA FAYILE ZIZA KUTSHATYALALISWA NANGOWUPHI NA UNYAKA. KUCETYISWA UKUBA KUSETYENZISWE IKHASI EKULULA UKULISUSA XA KUBOTSHWA NJENGOKO KUNGELULA UKUQIKELELA INANI LAMAPHEPHA AZA KUFUNEKA (MALUNGA NOKUTSHITSHISWA, JONGA UMHL.17 UKUYA PHAMBILI).
UKUSETYENZISWA KWENKQUBO ENTSHA
LE NKQUBO IYA KUSETYENZISWA IZE EMVA KOKO KUNGAPHINDE KUBEKHO MBALELWANO ENOKWENZIWA KWIIFAYILE EZIKWINKQUBO ENDALA. KODWA KE, IIFAYILE EZISEBENZAYO ZEMIBANDELA ZINOKUPHINDA ZENZIWE ZIFAKELWE KULE NKQUBO INTSHA, XA SELE KUFUNYENWE IMVUME EBHALIWEYO KUMPHATHI THALA LEPHONDO.
KUFUNEKA KUVULWE IIFAYILE KUPHELA XA KUKHO IMFUNEKO. KUFUNEKA KUQWALASELWE UKUBA AMANANI NEENKCAZELO ZEEFAYILE, NJENGOKO ZIBONISWE KULE NKQUBO, ZIYALANDELWA NGOKUCHANEKILEYO. KWIIMEKO APHO IINKCAZELO ZEEFAYILE ZINDE, IZINTO EZITHILE EZINGEYONXALENYE YESIHLOKO ZINGASHIYWA. APHO, UMZEKELO, ISIHLOKO SIFUNDEKA NGOLU HLOBO: EZEMALI: UQIKELELO: UQIKELELO OLUYINTLOKO: IMISEBENZI EBALULEKILEYO, OKU KULANDELAYO KUNGASHIYWA: UKWENZIWA KWAZO, NAKUBA EZINYE IZINTO ZINOKUSHIYWA, ISIHLOKO SOLUHLU OLUNGUNDOQO KUFUNEKA SISOLOKO SINIKWA NESIHLOKO MASIGQIBELELE UKUCHAZA OKUQULATHWE YIFAYILE. UKUNCEDISANA NEREJISTRI, UMPHATHI WEEREKHODI KUFUNEKA ABONISE UKUBA ZIZIPHI NA IZINTO EZINOKUSHIYWA KWEZO MEKO. IITAYITILE KUFUNEKA ZINGENISWE NGE-INKI ENGASUKIYO. UMHLA WONXIBELELANO LOKUQALA NOLOKUGQIBELA KWAKUNYE NEMIYALELO YOKUTSHITSHISA, XA IKHO, MA IBONISWE KWIKHASI LANGAPHANDLE LEFAYILE. IIKHAVA EZIGUGILEYO MAZISUSWE NGOKO NANGOKO NJALO.
IINKCAZELO EZIKRWELELWEYO
ZONKE IINKCAZELO EZIKRWELELWEYO ZIBONISA IINTLOKO ZEZIHLOKO KUPHELA. IZIHLOKWANA KUFUNEKA ZENZIWE NGAPHANTSI KWEZI ZIHLOKO ZEZIHLOKWANA, KODWA AKUKHO ZIFAYILE KUFANELE ZIVULELWE NAZIPHI NA IINKCAZELO EZIKRWELELWEYO.
IINKCAZELO EZIKWIZIBIYELI
IINKCAZELO EZIKWIZIBIYELI NGAPHANTSI KWEENTLOKO ZEZIHLOKO OKANYE IINKCAZELO ZEEFAYILE ZILUNGISELELWE NJENGESIKHOKELO KUPHELA KWAYE KUFUNEKA AKUFANELANGA ZINGENISWE KUMAQWEQWE EEFAYILE.
IMBALELWANO EYINGXUBEVANGE: INKQUBO
XA KUFIKA UNXIBELELWANO OLUNGENAFAYILE, OLO NXIBELELWANO KUFUNEKA LUFAKWE OKWETHUTYANA PHANTSI KWEFAYILE 2.8.2.2. KUFUNEKA KE KWENZIWE ISICELO SOKUVULWA KWEFAYILE EFANELEKILEYO KUMPHATHI WEEREKHODI. KWIFAYILE 2.8.2.1. KUFUNEKA KUNGENISWE ULWAZI OLUPHELELYO MALUNGA MALUNGA NOHLOBO LONXIBELELWANO, KWAKUNYE NAMACEBISO MALUNGA NOKUBEKWA NENKCAZELO YEFAYILE EFUNEKAYO. UMPHATHI WEEREKHODI UYA KUNGENISA ISICELO SOKUVUNYELWA KUMPHATHI WETHALA LEPHONDO KWAYE NJE UKUBA KUVUNYWE UYA KWAZISA AMANYE AMASEBE (AYA KUTHI WONA AZISE IIFISI ZAWO ZOMMANDLA), EKUYA KUTHI IINKQUBO ZAZO ZOKUFAYILISHA ZIHLONYELWE NGOKUFANELEKILEYO. UNXIBELELWANO KWIFAYILE 2.8.2.2 KUFUNEKA KE ITSHINTSHELWE KWIFAYILE ENTSHA.
KUFUNEKA KUVULWE ELINYE IQWEQWE APHO KUFANELEKILEYO UKUGCINA UNCWADI OLUKHULU, NJL OLUYA KUTHI LWANDISE UMQULU WEFAYILE A OKUNGAFUNEKI NGANTO. KODWA KE, AKUKHO NXIBELELWANO KUFUNEKA LUFAKWE KWELO QWEQWE. IQWEQWE KUFUNEKA IPHAWULWE NGOKUCACILEYO NGENAMBA YOKUTHIYA YEFAYILE YONXIBELELWANO KWAYE KUFUNEKA IBE NE "ISIHLOMELO SEFAYILE" SIBHALWE KUMPHANDLE WEQWEQWE. NALUPHI NA UXWEBHU OLUGCINWE KWISIHLOMELO SEFAYILE KUFUNEKA LUBONISE UKUBA INGONGOMA EFANELEKILEYO EBONISA APHO LUVELA KHONA.
NJE UKUBA UMPHATHI WETHALA LEPHONDO AKHUPHE IGUNYA LOKUTSHITSHISA, LOO MIYALELO IBONISWA NGAPHESHEYA KWIKHOLAM YOKUTSHISTHISA EBONELELWEYO KULE NKQUBO. IIMPAWU ZOKUTSHISTHISA EZIQHELE UKUSETYENZISWA ZIBONISA OKU KULANDELAYO:
A20: YIGCINELE UKUTHI EKUGQIBELENI ITSHINTSHELWE KUMPHATHI THALA LEPHONDO
D: YITSHABALALISE EMVA KOKUPHELA KWENANI LEMINYAKA EBONISWE LINANI ELILANDELA U-D
KUFUNEKA IIFAYILE ZITSHITSHISWE NJANLO, KODWA UBUNCINANE KANYE NGONYAKA NGOKUXHOMEKEKE EKUBENI IGUNYA LOKUTSHITSHISA LIKHUTHSIWE NGUMPHATHI THALA LEPHONDO. LITYALA UKUTSHABALALISA IIFAYILE (OKANYE NAYIPHI NA IREKHODI KAWONKE-WONKE) NGAPHANDLE KWEGUNYA LOMPHATHI THALA LEPHONDO. ISIQINISEKISO ESIMISELWEYO SOKUTHSITSHISA KUFUNEKA SINGENISWE KUMPHATHI THALA LEPHONDO KUFUTSHANE NJE EMVA KOKUTSHITSHISWA.
UBUKHULU BEEFAYILE
IIFAYILE MAZINGADLULI KUBUKHULU OBUZI- 3CM. ZAKUFIKELELA KOBU BUKHULU, IFAYILE KUFUNEKA IVALWE KUZE KUVULWE IQWEQWE ELITSHA. INANI KWELI LITSHA UMZ. VOL.20 MAYIBONISWE KUMPHANDLE WEFAYILE ENTSHA. MAKUGCWALISWE IPHEPHA ELIBHALWE 'IVALIWE, JONGA KUMQULU 2" EKUGQIBELENI KULO MQULU UVALIWEYO. ''UMQULU 1' MAWUBONISWE KUPHELA XA KUVULWA UMQULU WESIBINI.
LE NKQUBO ILANDELAYO KUFUNEKA ILANDELWE XA KUVALWA IIFAYILE EZINGO-A20:
A. KUFUNEKA NALIPHI NA IPHEPHA LONXIBELELWANO LIGOCA-GOCWE UKUZE LINGAYILWA KWINDAWO ENGAFANELEKANGA. IPHEPHA ELIBHALWE LA MAGAMA ' IVALIWE - IQHUTYWA KUMQULU...'LIYABHALWA KUYO EKUGQIBELENI KWEFAYILE.
B. IIKHAVA EZIGUGILEYO KUFUNEKA ZITSHINTSHWE.
C. IIFAYILE ZITHI EMVA KOKU ZIBONELWE ZIGCINWE KWIIKHATHONI EZILUNGISELELWE LE NJONGO.
IIFAYILE ZAMATYALA
IIFAYILE ZAMATYALA EZIYINXALENYE YALE NKQUBO KUFUNEKA ZIVULWE NGOKUMALUNGA NEMIYALELO EVELE KWIINDAWO EZIFANELEKILEYO KULE NKQUBO. JONGA KWAKHONA UMHL. 8 WALE MIYALELO.
ZINTATHU KUPHELA IINKQUBO ZEEFAYILE EZISETYENZISWAYO NGAMASEBE KULAWULO LWAMAPHONDO:
INKQUBO YEEFAYILE ZABASEBENZI ETHI, NJENGALE NKQUBO IFANE KWAYE ISETYENZISWA KUWO ONKE AMASEBE AMAPHONDO AKWELO PHONDO KWAYE ZINEENKCUKACHA ZOLAWULO LWABASEBENZI KULOO OFISI ICHAPHAZELEKAYO;
LE NKQUBO YOKUFAYILISHA YIMISEBENZI ENCEDISAYO YENKQUBO YOKUFAYILISHA. IYAFANA KWAYE ISETYENZISWA KUWO ONKE AMASEBE EPHONDO KWAYE ISEBENZA LOO MISEBENZI EYENZA UKUBA I-OFISI ECHAPHAZELEKAYO YENZE IMISEBENZI YAYO;
INKQUBO YOKUFAYILISHA EKUTHIWA LULUHLU LWEMIGCA EYODWA KWISEBE NGALINYE KWAYE EBONISA IINJONGO EZIZIZO NEMISEBENZI YE-OFISI ECHAPHAZELEKAYO, EYAHLULA KWEZINYE II-OFISI.
BONKE ABAPHATHISWA BAMAPHONDO BANEENKQUBO ZABO ZEEFAYILE, EZILUNGISELELWE KUPHELA UKUSETYENZISWA NGABO
UKWAKHEKA NEENTLANGANISO ZAMAQUMRHU NEMINYE IMIHLANGANO
ONKE AMALUNGISELELO, IMIZUZU, IINGXELO, NJL. ZEENTLANGANISO EZIPHATHELELE KWIMISEBENZI YABASEBENZI ZIBONISWA KWIINKQUBO EZINGUNDOQO 8 ZOMSEBENZI WOKUXHASA INKQUBO YOKUFAYILISHA.
UKUPHATHWA KWEEREKHODI
LONKE UNXIBELELWANO OLUPHATHELELE EKUPHATHWENI NASEKULAWULWENI KWENKQUBO YOKUFAYILISHA OKANYE EZINYE IIREKHODI EZISETYENZISWA KUMACANDELO ABASEBENZI IBONISWA KULUHLU 2 ZOMSEBENZI WOKUXHASA IMISEBENZI YENKQUBO YOKUFAYILISHA.
OOVIMBA, IINKONZO NENDAWO YOKUGCINA
LONKE UNXIBELELWANO OLUPHATHELELE EKUFUNYANWENI NASEKULONDOLOZwENI NJL. KOOVIMBA NEENKONZO NENDAWO YOKUGCINA ZIBONISWA KWIMISEBENZI YOKUXHASA IMISEBENZI YENKQUBO YOKUFAYILISHA.
ISHEDYULI ZOKULAWULA IIREKHODI
ISEBE LEENKONZO ZENTLALO-NTLE NOPHUHLISO LOLUNTU
IMIYALELO GABALALA
Ukulawulwa kwesihlomelo
Ukuguqulwa, Izongezelelo noKunika iNgxelo
Ikopi engundoqo yesiHlomelo
Ukutshitshisa
Ukucalula
OKUQULATHIWEYO
A I-ajenda nemizuzu
B Iingxelo
C Iinkcukacha zezimali
D Iirejista
F Iifoto
G Ingxubevange
H Iisetyhula ezifikileyo
I Iingxelo ezihamba ngocingo
J Izixhobo eziviwayo nezibonwayo
IMIYALELO EGABALALA MALUNGA NESIHLOMELO SOKULAWULA IIREKHODI
UKULAWULWA KWESIHLOMELO
UKUGUQULWA, UKONGEZELELA NOKUNIKA INGXELO
IKOPI ENGUNDOQO
UKUTSHITSHISWA
UKUXELA
A20 Mazisiwe kumathala okugcina emva kweminyaka engama20 emva kokuphela konyaka emva kokuba iirekhodi zenziwe.
D Tshitshisa (idawo evela kuyo yiyo ecacisa ithuba enokugcinwa lona)
D7 Tshabalalisa emva kweminyaka esi-7 ivaliwe
AP Zingagcinwa ithuba elingaxelwanga. Xa zingatshitshiswa, umz. Xa i-ofisi ivala okanye izinto ze-ofisi zichithwa, kufuneka zisiwe kwisefu yethala lokugcina izinto
DAU Tshitshisa ngokukhawuleza emva kokuba abaphicothi zincwadi begqibile.
DAU3 Yitshitshise emva kweminyaka emithathu emva kokuphicothwa ngobalo
UDIDI INKCAZELO I-OFISI EGCINWE KUYO
NEMIZUZU 1.1 ii-ajenda Intloko yesebe imizuzu Intloko yesebe
ii-ajenda Intloko yesebe imizuzu Intloko yesebe
Iqela lezentlalo ii-ajenda Intloko yesebe imizuzu Intloko yesebe
IKomiti yeSebe kwiiNkonzo zoPhuhliso lweNtlalo ii-ajenda Intloko yesebe imizuzu Intloko yesebe
IQumrhu lokuThethelela leNkonzo kaWonke-wonke ii-ajenda IiNkonzo zoMThetho imizuzu IiNkonzo zoMThetho
.1 ii-ajenda Iinkonzo zoThutho imizuzu Iinkonzo zoThutho
IINGXELO 1 iNgxelo yoNyaka 9200/2001 Igosa eliyiNtloko leziMali
INgxelo yoMphicothi ziMali Igosa eliyiNtloko leziMali
Isicwangciso sokuSebenza Igosa eliyiNtloko leziMali
IINGONGOMA 1 1 Iingxelo zeMali IGumbi 712: EzeMali
ZEMALI 2 Iingxelo zeBhanki IGumbi 712: EzeMali
Iibhetshi IGumbi 712: EzeMali
Irejista yeetshekhi IGumbi 712: EzeMali
Irejista yamatyala IGumbi 712: EzeMali eselufoni
Ulwabiwo-mali IGumbi 712: EzeMali
Irejista yeemali IGumbi 712: EzeMali ezithunyelwayo
Iincwadi zokuloga iimoto Iinkonzo zoThutho
UDIDI INKCAZELO IOFISI EGCINWE KUYO
iincwadi zoku-oda Intloko yoLawulo
Irejista yempahla Intloko yoLawulo
IIREJISTA 1 Irejista yabakhoyo Ulawulo lwabasebenzi ngaphandle kwerejista zemali 2 Irejista yeefayile ezivuliweyo eRejistri
Ikopi enguNdoqo yeNkqubo yokuFAYILISHA Umphathi weerekhodi
Irejista yeposi eqinisekisiweyo eRejistri
Irejista yezinto ezithunyelwayo Intloko yeziBonelelo
Ishedyuli yokulawula iirekhodi Umphathi weerekhodi
Iincwadana zendaba Ezonxibelelwano
IIREKHODI EZIFUMANEKA LULA
Iingxelo zonyaka nezizezinye (Jonga iishedyuli ezilawula iirekhodi neerejista zeefayile ezivuliweyo)
Izicwangciso zokuyilwayo nokwenziwayo
Ulwabiwo-mali nonxibelelwano olumalunga nalo (Jonga iishedyuli ezilawula iirekhodi neerejista zeefayile ezivuliweyo)
Zonke iifayile zepolisi ezivulwe ngokumalunga neNkqubo yokuFayilisha imisebenzi efanayo nenkqubo yeefayile ezingabasebenzi
Zonke iirekhodi ezikhankanywe ku-1-5 zibonisiwe kwiRejista yeeFayile eVuliweyo neShedyuli elawula iirekhodi. Ofuna ukufikelela kwezi angenza isicelo nganye nganye ngezi.
UDIDI INKCAZELO I-OFISI EGCINWE KUYO
IIFOTO
Iifoto
Iiprojekthi zokususa indlala, 1997 Ezonxibelelwano
Utyelelo ngabaThunywa beSizwe, Ezonxibelelwano
Utyelelo nguMphathiswa weSizwe,
-09-11 ukuya 13 Ezonxibelelwano
Inyanga yoPhuhliso lweNtlalo Ezonxibelelwano
Unyaka wombhiyozo wabadala Ezonxibelelwano
Intlanganiso phakathi koMntla, iNtshona neMpuma Koloni
Iimbasa zenkonzo ende, 2001-07-06 Ezonxibelelwano
IiNkomfa yePhondo yaBantwana 2001-07-19 ukuya 20 Ezonxibelelwano
Isiganeko sePhondo soMhla wabaFazi 2001-08-18 Ezonxibelelwano
Imiboniso yeVeki yeNkonzo kaWonke-wonke Ezonxibelelwano
Indaba yokwenzelwa kwabaNtwana ubuLungisa kwiPhondo Ezonxibelelwano
Umbhiyozo wokuphela koNyaka wamavolontiya oKhuseleko lweNtlalo Ezonxibelelwano
Umakhi-sizwe woNyaka, 2001-11-29
Imatshi yaMadoda emalunga nokudlakazeliswa kwabaFazi nabaNtwana 2001-12-07 Ezonxibelelwano
Ezonxibelelwano
UDIDI INKCAZELO I-OFISI EGCINWE KUYO
Umboniso: Ukuvulwa kwendlu yolawulo loMThetho Ezonxibelelwano
Ukuvulwa kweHolo yasekuHlaleni, Riemvasmaak 2002-04-18 Ezonxibelelwano
Abathunywa baseMtla Koloni kwiWekhshophu yeeNgongoma Ezonxibelelwano
ZABANTWANA, EPALAMENTE, 2002-05-29
Umvulo kwiPhondo: Ukusetyenziswa kweziYobisi, de Aar, Ezonxibelelwano
INGQOKELELA
iidayari zaseburhulumenteni Ii-ofisi ezizodwa
Izicelo zomsebenzi Inkonzo elawula abantu ezingaphumelelanga
IISETYHULA EZIFIKILEYO
EZIKWIZINTO ZOMBANE : Ezi rekhodu aziyonxalenye
YEEREKHODI eziphunyeziweyo ezihamba ngombane zenkqubo yokuphatha kwaye azikadweliswa ngokufanelekileyo. Zikhona kwaye zikwihard drive zamagosa aqeshwe kwiSebe leeNkonzo zeNtlalo noPhuhliso loLuntu. Ezininzi zezi rekhodi zikho emaphepheni kwaye zibonakalisiwe kwiifayile zonxibelelwano lwesebe.
OZIVAYO-UZIBONE
iiteyiphu
Iingxoxo Iinkonzo zomThetho
ISEBE LEENKONZO ZENTLALO-NTLE NOPHUHLISO LOLUNTU
INANI
INKCAZELO
IINKONZO ZOKHUSELEKO LWENTLALO
IINKONZO ZOMSEBENZI WENTLALO
UNCEDO LWESEBE NGEZOKUHLALA KWABANTWANA
UPHUHLISO LWEZENTLALO
L1 IINKONZO ZOKHUSELEKO LWENTLALO
INA. YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAYO
UMHLA EVALWE NGAYO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
IINDODLA NEZIBONELELO ZESEBE
IZIBONELELO ZESONDLO
Izicelo neziPhunyeziweyo
IMIBUZO, IZIBHENO NEZIKHALO
Ezivela kuMphathiswa
Ezivela kwamanye amaSebe nemiButho
EZIVELA KUBANTU BANGASESE
IZIBONELELO ZABAZALI ABAGCINA ABANTWANA
Izicelo neziPhunyeziweyo
IMIBUZO, IZIBHENO NEZIKHALO
Ezivela kuMphathiswa
Ezivela kwamanye amaSebe nemiButho
EZIVELA KUBANTU BANGASESE
IZIBONELELO ZOKUKHUBAZEKA
Izicelo neziPhunyeziweyo
IMIBUZO, IZIBHENO NEZIKHALO
Ezivela kuMphathiswa
Ezivela kwamanye amaSebe nemiButho
EZIVELA KUBANTU BANGASESE
IMIHLALAPHANTSI YOBUDALA
Izicelo neziPhunyeziweyo
IMIBUZO, IZIBHENO NEZIKHALO
Ezivela kuMphathiswa
Ezivela kwamanye amaSebe nemiButho
EZIVELA KUBANTU BANGASESE
IZIBONELELO ZOKUNCEDA ABANTWANA
Izicelo neziPhunyeziweyo
IMIBUZO, IZIBHENO NEZIKHALO
Ezivela kuMphathiswa
Ezivela kwamanye amaSebe nemiButho
EZIVELA KUBANTU BANGASESE
IZIBONELELO ZABAXHOMEKEKE KUMANCEDO
Izicelo neziPhunyeziweyo
IMIBUZO, IZIBHENO NEZIKHALO
Ezivela kuMphathiswa
Ezivela kwamanye amaSebe nemiButho
EZIVELA KUBANTU BANGASESE
IINDODLA ZAMAGQALA EMFAZWE
Izicelo neziPhunyeziweyo
IMIBUZO, IZIBHENO NEZIKHALO
Ezivela kuMphathiswa
Ezivela kwamanye amaSebe nemiButho
EZIVELA KUBANTU BANGASESE
IINDODLA ZENTLALO EZINGEZOZASEBURHULUMENTENI
Imibuzo yeSiqhelo
IINDODLA ZASEMKHOSINI
Imibuzo yeSiqhelo
IINKQUBO, IINCWADANA, IMIYALELO NEZIBONELELO
Iindlela zokuvavanya neziphunyeziweyo
Inkqubo yokuhlawula esetyenziswayo
Ukutshintshela kwenye indawo Ukutshintshwa/Ukutshintshwa kwedilesi
Ukumiselwa kwezibonelelo zabagcini
Ukuhlelwa/nokuphindwa kwabiwe iiNdawo ekuhlawulwa kuzo
Ukuhlaziywa kweMihlalaphantsi neziBonelelo
Ukutyunjwa kweGosa loMhlalaphantsi lesiThili
Iimeko zolawulo
Igunya elilodwa leGqwetha ngokumalunga nofumana ilifa
Ukungasetyenziswa ngendlela kwezibonelelo nemali zoMhlalaphantsi
Ukuhlolwa neeNgxelo
Ukulungiselelwa okumalunga neNkqubo yokuhlawula uMhlalaphantsi
Izaziso zoKufa
Ukubonelela ngezeNtlalo
Ukudityaniswa kwezibonelelo nemihlalaphantsi
Ukubuyiselwa kweentlawulo kubanini mafa
IMIHLALAPHANTSI NENKQUBO YEZIBONELELO
Ukulawulwa nokusetyenziswa
UBUQHETSEBA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
AMAGOSA, ULUNTU, AMANYE AMASEBE NEMIBUTHO
IMIQATHANGO YOKUTHINTELA
Iprojekhthi eyodwa yokuQinisekisa isiQiniselo soBom
Ukuphinda kubhaliswe kwabo bafumana umhlalaphantsi
INKQUBO YENTLAWULO ENGUNDOQO
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
IINKQUBO NEENKONZO ZOKHUSELEKO
UKUTHINTELWA KOKUSETYENZISWA KWEZIYOBISI
UKUKHUTHAZWA KOKUPHUHLISWA KOLUTSHA
UKUPHUCULWA KWEMPILO YEKHAYA
IINKONZO NEENKQUBO ZOKUQALA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
UKUDLAKAZELISWA KWABANTWANA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Uphando
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
UKUHLOLWA KWABANTWANA NEENTSAPHO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Abantwana abagcinwa kumaziko
IINKQUBO ZOKUGUQULA IZINTO
INKQUBO U-EWE
Uhambo
ABANTWANA ABANGENAMAKHAYA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Ukubuyiselwa kusapho lwakho
Iindlela ezizezinye zokugcinwa
UKUSETYENZISWA KWABANTWANA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
UKUNCEDISWA KWAMAZIKO ANGENGOKARHULUMENTE
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
UKULANDELWA KWENGUQUKO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
IMIBUTHO YENTLALONTLE
AMAZIKO OKULONDOLOZA EMINI
AMAZIKO ASEMVA KOKUPHUMA KWESIKOLO
AMAKHAYA ABANTWANA
IINDAWO EZIGCINA ABANTWANA ABANGENAMAKHAYA
AMAZIKO OKUGCINA ABADALA
AMAKHAYA ABADALA
AMAKHAYA ABAKHUBAZEKILEYO
AMAKHAYA ABANTU ABAKHUBAZEKE NGENGQONDO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
L4 AMAKHAYA OKONGA ABANTWANA ESEBE
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
IINKQUBO/IIPROJEKHTHI EZILUNGISELELWE NGABASEBENZI BABANTWANA NOLUTSHA
Inkqubo yeholide
IINKQUBO/IIPROJEKHTHI EZILUNGISELELWE NGOONONTLALONTLE
UKUNXIBELELANA EKUHLALENI
UKUHLOLWA KOLUTSHA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Iingxelo zenyanga
Iingxelo ngenkqubela
L5 UPHUHLISO LWENTLALO
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
IIPROJEKHTHI ZOKUPHELISA UBUHLWEMPU
ISEBE LESIZWE LEENKONZO ZENTLALONTLE NOPHUHLISO LOLUNTU
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
L6 UPHUHLISO LOLUNTU
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
UKULANDELWA NOKUHLOLWA KWEMIQATHANGO YOPHUHLISO LOLUNTU
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
UKUXHASWA KOSAPHO
Ukuyilwa kwemisebenzi
Amathuba olutsha nabafazi kwezomnotho
Ukudlakazeliswa kwabafazi
Ukuthintelwa kokumitha okungafunekiyo
IIMEKO ZAMANANI OLUNTU
Umthamo woluntu nendlela okhula ngawo
Ubudala, isini nokwakheka ngokobuhlanga
Umgangatho wokuchuma kwesizalo
IMPILO NOMGANGATHO WOKUFA
Izizathu zokufa kubantwana
Izizathu zokufa kubantu abadala
IMFUDUKO, IIDOLOPHU NOKWABIWA KWESITHUBA
Imfuduko yangaphakathi
Imfuduko yelizwe ukuya ezidolophini nasemaphandleni
Ukuncitshiswa kokufuduka
Ukusasazeka koluntu
UKULAWULWA, UKUSEBENZISANA & NOKUNXIBELELANA
UKUNXULUMANA NAMANYE AMASEBE: MNTLA KOLONI
UKUNXULUMANA NAMANYE AMASEBE: AMANYE AMAPHONDO/NOZWELONKE
ICANDELO ELINGENGORHULUMENTE, ABASEBENZI ABAZIMELEYO NEMIBUTHO ENGEYOKARHULUMENTE
Amagunya asekuhlaleni/oomasipala
IINKQUBO/IIPROJEKHTHI
Umhla woLuntu weHlabathi
Ukulungelelaniswa ngokwesini kwabafazi
Ukupheliswa kobuhlwempu
Ukucwangciswa kweeNtsapho
UPHANDO
Inkqubo eyodwa ebalulekileyo
Iingxelo ezimalunga neeNkomfa zeHlabathi zoLuntu
Iindlela zokufundisa ngoLuntu
Indlela nomgangatho wemfuduko
ISEBE LEENKONZO ZENTLALO NOPHUHLISO LOLUNTU
INKQUBO YOKUFAYILISHA IMISEBENZI EPHATHELENE NABASEBENZI
INANI
INKCAZELO
UMTHETHO NENDLELA OQHUTYWA NGAZO
UKULAWULWA KWEZIKHUNDLA
IMIQATHANGO YENKONZO
UKUFUNA ABASEBENZI NOKULAHLEKELWA NGABO
UQEQESHO
UKUHLOLWA / UKUVAVANYWA KWABASEBENZI
UKUNYUSELWA
UKUTSHINTSHWA KWABASEBENZI
UKULAWULWA KWABASEBENZI
EZEMALI
IIHAMBO NEZOTHUTHO
IINGXELO NEEMPENDULO
UNXIBELELWANO LWEZEMISEBENZI
S1 UMTHETHO NEENDLELA OQHUTYWA NGAZO
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
IPOLISI
IMITHETHO NEMIMISELO
Imibuzo yesiqhelo
Ukutolikwa neZimvo ezisemthethweni
Izihlomelo
Imibuzo yesiqhelo
Ukutolikwa neZimvo ezisemthethweni
Izihlomelo
EMINYE IMITHETHO NEMIMISELO
IGAMA LOMNYE UMTHETHO WOKUQALA OKANYE UMMISELO
Imibuzo yesiqhelo
Ukutolikwa neZimvo ezisemthethweni
Izihlomelo
IIKHOWUDI
IKHOWUDI YABASEBENZI
Ukutolikwa
Izihlomelo
S2 UKULAWULWA KWEZIKHUNDLA
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
IZIKO LOMSEBENZI
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Uqikelelo-mali
Ukumiselwa nokuhlelwa kwezikhundla
Ukuyilwa, ukuguqulwa nokuphuculwa kwezikhundla
Ukulungiselelwa
Ukuvavanywa kwemisebenzi
IINGXELO ZOKUHLOLWA
Ipolisi
Ngokwesebe
I-Ofisi eyiNtloko
I-OFISI EYINTLOKO
Uludwe lwemisebenzi
ABATHUNYWA
Ipolisi
Ngumlawuli Jikelele
Lilungu leQumrhu lolawulo oluPhezulu (MEC)
LiGosa elinoXanduva
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
Ipolisi
Izikali zemiVuzo
Ikhefu
Ikhefu lokuphumla
Ikhefu lokugula
Ikhefu elilodwa
Ikhefu lokubeleka
Amalungelo ezoPolitiko eziCaka zikaRhulumente
Ukuvunywa kweziQiniselo zeMfundo
Ukuvunywa kwaMava angaPhambili
Uncedo lokuGula
Iiyure zokubakho ngokwasebuRhulumenteni
Imisebenzi yokubuyiselwa ubuwena
Ukukhuthazwa kokuLingana ngokwesini
Ukukhuthazwa kokuLingana kwabaNtu abakhubazekileyo
UKULINGANA ENGQESHWENI
Uphando
Izicwangciso
Iingxelo eziNgeniswe kwiSebe lezeMisebenzi
Ukuthathelwa ingqalelo kweNkonzo eNde
Iikhowudi zeNtlawulo
IZIVUMELWANO
Izivumelwano zeNkonzo
Ingqokelela yezivumelwano
Ukunikwa ilayisensi nokubhaliswa kwabasebenzi beprofeshini
S4 UKUFUNA NOKULAHLEKELWA NGABASEBENZI
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
Ipolisi
Ukufunwa kwabasebenzi
Iinkqubo-ntengiso
Ukuba kuluhlu olufutshane nodliwano-ndlebe
IZICELO NOKUQESHWA
Izikhundla ezingachazwayo
Izikhundla ezisisigxina
Izikhundla zethutyana
Abasebenzi bexesha elimiselweyo
S3 Abasebenzi bexesha elimiselweyo
Ukunqunyanyiswa kweNkonzo
Iziqiniselo zeNkonzo
Ngenxa yempilo yokugula
Ngenxa yokuFa
Ukugxothwa
Izibheno ngokuchasene
Ukunqunyanyiswa
Ukuphungulelwa kweZinye iindawo
Ukunqongophala kwabasebenzi
S5 UKUQEQESHWA
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
IIBHASARI NEEMALI ZOKUFUNDA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Imiqathango
INGXOWA-MALI EYODWA YEMFUNDO YENKULUMBUSO
Imiqathango
Izicelo
Utyumbo
UKUQEQESHWA OKUMISELWEYO
Iidiploma
Ukuqeqeshelwa loo msebenzi emsebenzini
UKUQEQESHWA OKUNGAMISELWANGA
Ukuqheliswa xa ufika emsebenzini
Ikhosi yabahlola ukwenziwa komsebenzi
Ikhosi yobuGcisa beMpatho eGqibeleleyo
KUMASEBE NGAMANYE KARHULUMENETE WEZANGAPHAKATHI NEZINDLU
ISEBE LEENKONZO ZENTLALO NOPHUHLISO LOLUNTU
Ukuhlalutywa kweemfuno - iimfuno zabantu
Ikhosi yokukhathalelwa kwabafuni zinkonzo
Ukuqeqeshwa koonobhala
Ikhosi yokuziqhelanisa
Ukukhuthazwa koMThetho woLawulo lezoBulungisa 2/2000 noMThetho wokuFikelela kuLwazi 2/2000
Ukungalandeli iiNkqubo zeThenda eziqhelekileyo: Uqeqesho
Ulawulo oluPhakathi noluPhezulu
Inkqubo yokusasazela kwezinye iindawo.
Ukuphinda wenze isicelo soNcedo
Ukudlakazeliswa kwabasebenzi basemakhaya nokulungiswa kwesi simo.
Ukuqeqeshwa kwabanika iNkathalo yeKhaya
Ukuqeqeshelwa ulwabiwo-mali
Uqeqesho kwiPhondo
Iinkqubo zokuLawula ulwazi
Abaqeqeshi bokuPhathwa kwamaShishini
INgxowa-mali yeNtembeko yokuqeqeshela ezekhaya
Ukuqeqeshelwa icandelo lokuLungiselela.
Ukuphuhliselwa ubuNkokheli bokucwangcisa ngendlela eyiyo kwaMongameli
Uqeqesho lwabaPhathi bolawulo oluPhezulu
Ikhosi yokuziPhuhlisa ubuWena
Ugcino-ncwadi zemali lwesiqhelo
Uqeqesho lobuGqi boLuntu noQeqesho loPhando
Uqeqesho lweNguquko-mo
Uqeqesho lokuQhelisa ukuqeqesha
Uqeqesho lokuchaza imeko-bume
Uqeqesho lokuphuhlisa abasebenzi
Uqeqesho lokuFaneleka ngokwaseziMalini
Uqeqesho lokukwazi ukuthengisa
Ukuqeqeshelwa ukonga nokuxhasa izigulana emakhaya
Ikhosi yomabhalana abagcina iincwadi zomsebenzi
Ikhosi yokuphathwa kweMali
Ikhosi yokuqeqeshelwa ikhompyutha
Uqeqesho lokulawulwa koLwazi
Ikhosi yokuphathwa kweeprojekthi
Ukuqeqeshelwa ikhosi emfutshane
Uqeqesho lweeNkqubo
Uqeqesho lwabaphathi
Ngekota
Ukuhlolwa kobuchule
Ukuphuhliswa ubume/nobuchule
Ukufundiswa nokuqeqeshwa kwabadala
S6 UKUHLOLWA KWABASEBENZI
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
UKULAWULWA KWENDLELA YOKUSEBENZA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Iinkonzo zabaPhathi abakhulu
Uvavanyo olunophuhliso
S7 UKUNYUSELWA
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Ukunyuselwa ngezikhundla
Ulawulo nobhalo
Iprofeshini
Unyuselo olulodwa neeMbasa
S8 IINTSHUKUMO ZABASEBENZI
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Ipolisi
Ukutshintshwa
Ukubolekisa
Amalungiselelo okuphungula umthwalo
Izikhundla zangaphakathi/Ukutshintshelwa kwezinye iindawo kwabasebenzi
S9 UKULAWULWA KWABASEBENZI
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
Iingxelo zenkqubela/iingxelo zekota zabalingwa
Ingqesho ngaphandle kweNkonzo kaWonke-wonke
Izikhalazo ezimalunga nabasebenzi
Unyulo lwamalungu angaphandle
Imvume yokufumana izipho
Iiadresi zamagosa karhulumente
Uncedo lwabasebenzi kwiiprojekthi zikaRhulumente
Iitayitile noluhlu lomsebenzi
Izivumelwano zomsebenzi
Elungiselelwe iimeko zonqulo
Ukungaziphathi kakuhle
Amalungiselelo okhuseleko
S10 EZEMALI
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
Imibuzo yesiqhelo
Imivuzo
Ukulungiselelwa
Intlawulo
Okuxhuzulwayo
Irhafu
Ingxowa-mali ye-Inshorensi yabangekho sengqeshweni
UKUHLAWULWA KWEZIBONELELO NEEBHONASI
Iindleko zezibonelelo nezoThutho
Izibonelelo zoMmandla
Izibonelelo zeziNdlu neziqinisekiso
Izibonelelo zokuya kuhlala kwezinye iindawo
Izibonelelo zokulindela ukubizwa
Izibonelelo zokubambela
Izibonelelo zasebusuku
Izibonelelo zabaqinisekisa ukwenziwa komsebenzi
Abasebenzi bexesha elimiselweyo
Izibonelelo ezizodwa zemihla ngemihla
Iintlawulo ezifunwa ngurhulumente nezifunwa kuye
Ukuhlawulela ukusebenza ngaphezulu kweeyure ezimiselweyo
Iimbasa zezibonelelo zokubuyekezwa kwabalimele emsebenzini
Ukulimala emsebenzini
Iimbasa zeNkonzo eNde
Iibhasari zamagosa kaRhulumente
Ukuphuculwa kweemeko zeNkonzo yomsebenzi
S11 UHAMBO NEZOTHUTHO
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
Ukuvunyelwa kweehambo nendlela eziqhutywa ngayo
Amaxesha eenqwelo -moya
S12 IMICIMBI YASEKHAYA
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
Ukuvuyisana, uvelwano nemibulelo
Iinkonzo zezikhumbuzo
Imiyalezo yeKrismesi neyoNyaka Omtsha
Iklabhu yokuzonwabisa ekuhlaleni
Imibutho yabasebenzi
Eminye imiyalezo
S13 IINGXELO NEEMPENDULO
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
IMPILO YOKUFANELEKA UKUSEBENZA
Okufunyenweyo emva kokuxilongwa ngoogqirha
S14 UNXIBELELWANO NGOMSEBENZI
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Imibuzo yesiqhelo
IZIKHALAZO
iPolisi
Ukudlana iindlebe
Ukungevisisani
Imisebenzi yokuqhankqalaza
ISEBE LEENKONZO ZENTLALO NOPHUHLISO LOLUNTU
IINKQUBO ZOKUFAYILISHA OKUMALUNGA NABASEBENZI
INANI
INKCAZELO
UMTHETHO NEMIGAQO
UKULAWULWA KWEZIKHUNDLA
IIMEKO ZENKONZO YOMSEBENZI
UKUFUNA NOKULAHLEKELWA NGABASEBENZI
UKUQEQESHWA
UKUHLOLWA KWABASEBENZI
UKUNYUSELWA
IINTSHUKUMO ZABASEBENZI
UKULAWULWA KWABASEBENZI
EZEMALI
UHAMBO NEZOTHUTHO
IINGXELO NEEMPENDULO
UNXIBELELWANO NGEZEMISEBENZI
S1 UMTHETHO NEENDLELA OQHUTYWA NGAZO
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
IPOLISI
IMITHETHO NEMIMISELO
Imibuzo yesiqhelo
Ukutolikwa neZimvo ezisemthethweni
Izihlomelo
Imibuzo yesiqhelo
Ukutolikwa neZimvo ezisemthethweni
Izihlomelo
EMINYE IMITHETHO NEMIMISELO
IGAMA LOMNYE UMTHETHO WOKUQALA OKANYE UMMISELO
Imibuzo yesiqhelo
Ukutolikwa neZimvo ezisemthethweni
Izihlomelo
IIKHOWUDI
IKHOWUDI YABASEBENZI
Ukutolikwa
Izihlomelo
Imiyalelo yeOfisi
S2 UKULAWULWA KWEZIKHUNDLA
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
IZIKO LOMSEBENZI
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Uqikelelo-mali
Ukuyilwa, ukuguqulwa nokuphuculwa kwezikhundla
Ukulungiselelwa
Ukuvavanywa kwemisebenzi
IINGXELO ZOKUHLOLWA
Ipolisi
Ngokwesebe
I-Ofisi eyiNtloko
I-OFISI EYINTLOKO
Uludwe lwemisebenzi
ABATHUNYWA
Ipolisi
Ngumlawuli Jikelele
Lilungu leQumrhu lolawulo oluPhezulu (MEC)
LiGosa elinoXanduva
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
Ipolisi
Izikali zemiVuzo
Ikhefu
Ikhefu lokuphumla
Ikhefu lokugula
Ikhefu elilodwa
Ikhefu lokubeleka
Amalungelo ezoPolitiko eziCaka zikaRhulumente
Ukuvunywa kweziQiniselo zeMfundo
Ukuvunywa kwaMava angaPhambili
Uncedo lokuGula
Iiyure zokubakho ngokwasebuRhulumenteni
Imisebenzi yokubuyiselwa ubuwena
Ukukhuthazwa kokuLingana ngokwesini
Ukukhuthazwa kokuLingana kwabaNtu abakhubazekileyo
UKULINGANA ENGQESHWENI
Uphando
Izicwangciso
Iingxelo eziNgeniswe kwiSebe lezeMisebenzi
Ukuthathelwa ingqalelo kweNkonzo eNde
Iikhowudi zeNtlawulo
IZIVUMELWANO
Izivumelwano zeNkonzo
Ingqokelela yezivumelwano
Ukunikwa ilayisensi nokubhaliswa kwabasebenzi beprofeshini
S4 UKUFUNA NOKULAHLEKELWA NGABASEBENZI
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
Ipolisi
Ukufunwa kwabasebenzi
Iinkqubo-ntengiso
Ukuba kuluhlu olufutshane nodliwano-ndlebe
IZICELO NOKUQESHWA
Izikhundla ezingchazwayo
Izikhundla ezisisigxina
Izikhundla zethutyana
Abasebenzi bexesha elimiselweyo
S3 Abasebenzi bexesha elimiselweyo
Ukunqunyanyiswa kweNkonzo
Iziqiniselo zeNkonzo
Ngenxa yempilo yokugula
Ngenxa yokuFa
Ukugxothwa
Izibheno ngokuchasene
Ukunqunyanyiswa
Ukuphungulelwa kweZinye iindawo
Ukunqongophala kwabasebenzi
S5 UKUQEQESHWA
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
IIBHASARI NEEMALI ZOKUFUNDA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Imiqathango
INGXOWA-MALI EYODWA YEMFUNDO YENKULUMBUSO
Imiqathango
Izicelo
Utyumbo
UKUQEQESHWA OKUMISELWEYO
Iidiploma
Ukuqeqeshelwa loo msebenzi emsebenzini
UKUQEQESHWA OKUNGAMISELWANGA
Ukuqheliswa xa ufika emsebenzini
Ikhosi yabahlola ukwenziwa komsebenzi
Ikhosi yobuGcisa beMpatho eGqibeleleyo
KUMASEBE NGAMANYE KARHULUMENETE WEZANGAPHAKATHI NEZINDLU
ISEBE LEENKONZO ZENTLALO NOPHUHLISO LOLUNTU
Ukuhlalutywa kweemfuno - iimfuno zabantu
Ikhosi yokukhathalelwa kwabafuni zinkonzo
Ukuqeqeshwa koonobhala
Ikhosi yokuziqhelanisa
Ukukhuthazwa koMThetho woLawulo lezoBulungisa 2/2000 noMThetho wokuFikelela kuLwazi 2/2000
Ukungalandeli iiNkqubo zeThenda eziqhelekileyo: Uqeqesho
Ulawulo oluPhakathi noluPhezulu
Inkqubo yokusasazela kwezinye iindawo.
Ukuphinda wenze isicelo soNcedo
Ukudlakazeliswa kwabasebenzi basemakhaya nokulungiswa kwesi simo.
Ukuqeqeshwa kwabanika iNkathalo yeKhaya
Ukuqeqeshelwa ulwabiwo-mali
Uqeqesho kwiPhondo
Iinkqubo zokuLawula ulwazi
Abaqeqeshi bokuPhathwa kwamaShishini
INgxowa-mali yeNtembeko yokuqeqeshela ezekhaya
Ukuqeqeshelwa icandelo lokuLungiselela.
Ukuphuhliselwa ubuNkokheli bokucwangcisa ngendlela eyiyo kwaMongameli
Uqeqesho lwabaPhathi bolawulo oluPhezulu
Ikhosi yokuziPhuhlisa ubuWena
Ugcino-ncwadi zemali lwesiqhelo
Uqeqesho lobiGqi boLuntu noQeqesho loPhando
Uqeqesho lweNguquko-mo
Uqeqesho lokuQhelisa ukuqeqesha
Uqeqesho lokuchaza imeko-bume
Uqeqesho lokuphuhlisa abasebenzi
Uqeqesho lokuFaneleka ngokwaseziMalini
Uqeqesho lokukwazi ukuthengisa
Ukuqeqeshelwa ukonga nokuxhasa izigulana emakhaya
Ikhosi yomabhalana abagcina iincwadi zomsebenzi
Ikhosi yokuphathwa kweMali
Ikhosi yokuqeqeshelwa ikhompyutha
Uqeqesho lokulawulwa koLwazi
Ikhosi yokuphathwa kweeprojekthi
Ukuqeqeshelwa ikhosi emfutshane
Uqeqesho lweeNkqubo
Uqeqesho lwabaphathi
Ngekota
Ukuhlolwa kobuchule
Ukuphuhliswa ubume/nobuchule
Ukufundiswa nokuqeqeshwa kwabadala
S6 UKUHLOLWA KWABASEBENZI
INA.
YEFAYILE
INKCAZELO
UMHLA
EVULWE
NGAWO
UMHLA EVALWE
NGAWO
UKULAWULWA KWENDLELA YOKUSEBENZA
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Iinkonzo zabaPhathi abakhulu
Uvavanyo olunophuhliso
S7 UKUNYUSELWA
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Ipolisi
Imibuzo yesiqhelo
Ukunyuselwa ngezikhundla
Ulawulo nobhalo
Iprofeshini
Unyuselo olulodwa neeMbasa
S8 IINTSHUKUMO ZABASEBENZI
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Ipolisi
Ukutshintshwa
Ukubolekisa
Amalungiselelo okuphungula umthwalo
Izikhundla zangaphakathi/Ukutshintshelwa kwezinye iindawo kwabasebenzi
S9 UKULAWULWA KWABASEBENZI
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
Iingxelo zenkqubela/iingxelo zekota zabalingwa
Ingqesho ngaphandle kweNkonzo kaWonke-wonke
Izikhalazo ezimalunga nabasebenzi
Unyulo lwamalungu angaphandle
Imvume yokufumana izipho
Iiadresi zamagosa karhulumente
Uncedo lwabasebenzi kwiiprojekthi zikaRhulumente
Iitayitile noluhlu lomsebenzi
Izivumelwano zomsebenzi
Elungiselelwe iimeko zonqulo
Ukungaziphathi kakuhle
Amalungiselelo okhuseleko
S10 EZEMALI
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
Imibuzo yesiqhelo
Imivuzo
Ukulungiselelwa
Intlawulo
Okuxhuzulwayo
Irhafu
Ingxowa-mali yeInshorensi yabangekho sengqeshweni
UKUHLAWULWA KWEZIBONELELO NEEBHONASI
Iindleko zezibonelelo nezoThutho
Izibonelelo zoMmandla
Izibonelelo zeziNdlu neziqinisekiso
Izibonelelo zokuya kuhlala kwezinye iindawo
Izibonelelo zokulindela ukubizwa
Izibonelelo zokubambela
Izibonelelo zasebusuku
Abasebenzi bexesha elimiselweyo
Izibonelelo ezizodwa zemihla ngemihla
Iintlawulo ezifunwa ngurhulumente nezifunwa kuye
Ukuhlawulela ukusebenza ngaphezulu kweeyure ezimiselweyo
Iimbasa zezibonelelo zokubuyekezwa kwabalimele emsebenzini
Ukulimala emsebenzini
Iimbasa zeNkonzo eNde
Iibhasari zamagosa kaRhulumente
Ukuphuculwa kweemeko zeNkonzo yomsebenzi
S11 UHAMBO NEZOTHUTHO
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
Ukuvunyelwa kweehambo nendlela eziqhutywa ngayo
Amaxesha eenqwelo -moya
S12 IMICIMBI YASEKHAYA
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
Ukuvuyisana, uvelwano nemibulelo
Iinkonzo zezikhumbuzo
Imiyalezo yeKrismesi neyoNyaka Omtsha
Iklabhu yokuzonwabisa ekuhlaleni
Imibutho yabasebenzi
Eminye imiyalezo
S13 IINGXELO NEEMPENDULO
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
iPolisi
IIMPILO YOKUFANELEKA UKUSEBENZA
Okufunyenweyo emva kokuxilongwa ngoogqirha
S14 UNXIBELELWANO NGOMSEBENZI
INKCAZELO
UMHLA EVULWE NGAWO
UMHLA EVALWE NGAWO
Imibuzo yesiqhelo
IZIKHALAZO
iPolisi
Ukudlana iindlebe
Ukungevisisani
Imisebenzi yokuqhankqalaza
ISEBE LEENKONZO ZENTLALO NOPHUHLISO LOLUNTU
IINKQUBO ZOKUFAYILISHA OKUMALUNGA NABASEBENZI
INANI
INKCAZELO
UMTHETHO NEMIGAQO
UKULAWULWA KWEZIKHUNDLA
IIMEKO ZENKONZO YOMSEBENZI
UKUFUNA NOKULAHLEKELWA NGABASEBENZI
UKUQEQESHWA
UKUHLOLWA KWABASEBENZI
UKUNYUSELWA
IINTSHUKUMO ZABASEBENZI
UKULAWULWA KWABASEBENZI
EZEMALI
UHAMBO NEZOTHUTHO
IINGXELO NEEMPENDULO
UNXIBELELWANO NGEZEMISEBENZI
E. IIREKHODI EZIFUMANEKA LULA
Ezi rekhodi zilandelayo zinokusetyenziswa ngabaceli ngaphandle kokuba kwenziwe izicelo ezithile:
Iingxelo zonyaka nezenkqubela (Jonga Ishedyuli yokulawulwa kweeRekhodi kunye neefayile zerejista ezivuliweyo)
Iiingxelo-mali namaxwebhu ahamba nala (Jonga Ishedyuli yokulawulwa kweeRekhodi)
Zonke iifayile zepilisi ezimalunga neNkqubo yeMisebenzi eFanayo eNcedisa ukuFAYILISHA (enesimaphambili esing H) neNkqubo yeMisebenzi yokuFAYILISHA efanayo yaBasebenzi (enesimaphambili esingu S)
Iingxelo zoNyaka zeMali zamasebe
Zonke iingxelo zangaphambili ezipapashiweyo (umz. Ibrotsha, iindaba, iifoto, iikhalenda njl)
Zonke iirekhodi zeendibano zikawonke-wonke eziqhubekayo
Zonke iingxelo ezingakhankanywanga ku 1-9 apha ngasentla zibonisiwe kwiRejista yeeFayile eziVuliweyo neShedyuli elawula iiNgxelo. Ukufikelela kwezi zilandelayo kufuneka kwenziwe ngumntu ngamnye.
F. IINDIDI ZEENKONZO EZIBONELELWA LISEBE
UKHUSELEKO LWENTLALO
Ukhuseleko lwentlalo luthetha uncedo oluziindodla okanye Izibonelelo zemali zikarhulumente
Uncedo lweNtlalo lubonelelwa ngolu hlobo:
Ukubonelelwa kwabakhubazekileyo
Ukubonelwa kwabadala
Ukubonelelwa kwamagqala omkhosi
Ukubonelelwa kwabafuna uncedo
Ukubonelelwa kwabantwana abagcinwayo
Ukubonelelwa okuncedisa abantwana
Uncedo lwesibonelelo
Isiqabu sasekuhlaleni
Abantu abafanelekileyo ngokumalunga noMThetho woNcedo kwiNtlalo wowe-1992 njengoko, kwaye efuna ukufikelela kwezi zibonelelo kufuneka axhumane ne-Ofisi yeNtlalontle yalapho lowo ahlala khona afumane uncedo.
UNCEDO LWENTLALO
Bonelela imibutho esebenza ekuhlaleni nemibutho engeyokarhulumente
Qinisekisa ukuba amahlwempu nabahluphekayo bayabonelelwa kakuhle.
IINKONZO ZENTLALONTLE
Buyisela ebuntwini ulutsha olusemngciphekweni
Phucula iintsapho ngobuchule bokuziphuhlisa
Fundisa ngokulondolozwa kweentsapho
Khuthaza inkqubo yobulungisa kulutsha
UPHUHLISO LWENTLALONTLE
Ukwenziwa ngcono kwempilo yamahlwempu nokuxhomekeka kwindawo ekuhlalwa kuyo ngeendodla zentlalo nezibonelelo.
Vumela iiprojekthi zophuhliso ezihlala ziqhubeka
Ukufikelela kwezi nkonzo xhumana nee-ofisi zeNtlalontle, iivenkile ezikufutshane nawe ufumane uncedo okanye tsalela umnxeba kwinombolo engahlawulisiyo 0800003077 ufumane ezinye iinkcukacha zolwazi.
G. UKUXHUMANA, UKUTHATHA INXAXHEBA NOKUBA NEGALELO XA KUSENZIWA IMIGAQO-NKQUBO
Kwezi nkqubo iKhabhinethi ihlangana noLuntu nesi iKhabhinethi ihlangna noLutsha*, iQumrhu elilawulayo lifumana igalelo likawonke-wonke nokuxoxa okunokuba negalelo ekwenziweni kwemigaqo-nkqubo okanye ukwenziwa kwemisebenzi yabo. Ngaphezulu koku, ukuthathwa kwesigqibo liQumrhu eliLawulayo phakathi kwezinto ezininzi kukhokelwa ziimfuno zeendawo zokuhlala ezixelwe ngexesha leendibano zentlangano, zibekwe ngokubaluleka kwazo.
H. UKULUNGISWA, IZIBHENO, IINKQUBO NEZICELO ZENKUNDLA
Ukuba iGosa loLwazi linokwala ukuba kufikelelwe kwingxelo egcinwe siSizwe okanye liQumrhu likaWonke-wonke, umntu ocela ulwazi unelungelo lokufaka isibheno ngesi sigqibo. Kwakhona xa kunokuvunywa ufikelele kulwazi olubandakanya umntu wesithathu, loo mntu wesithathu naye unelungelo lokufaka isibheno ngesi sigqibo. Esi sibheno siyakuqwalaselwa liGunya EliFanelekileyo. Igunya elifanelekileyo liya kuhlalutya isicelo nengxelo ngokumalunga nemimiselo yomThetho wokuKhuthaza ukuFikelela kuLwazi, 2000.
Xa kunokufunyaniswa ukuba isicelo saliwe ngokungemthethweni, iGunya eliFanelekileyo liya kusitshintsha isigqibo sokuqala seGosa loLwazi lize linike imvume yokufikelela kwirekhodi. Umenzi sicelo uya kuthi ngoko aziswe ngesigqibo neemali zokuhlawulela ukwenziwa kwerekhodi oknye inxalenye yayo.
Kwimeko apho iGunya elifanelekileyo lixhasa isigqibo seGosa loLwazi sokunikezingerekhodi, umenzi sicelo uyakwaziswa ngeso sicelo. Kwakhona umenzi sicelo uyakwaziswa ngezinye iindlela zokulungisa oku.
Nje ukuba izilungiso zezibheno zangaphakathi, njengoko zixelwa liQumrhu likaWonke-wonke zifikelelwe zonke, umenzi sicelo unelungelo lokwenza isibheno kwinkundla.
Indlela yesibheno sangaphakathi nesibheno sasenkundleni, njengoko simiselwe ngumThetho, zinjengoku kulandelayo:
Isibheno sangaphakathi -
Kufuneka sifakwe ngefomu emiselweyo (njengoko ibekwe liQumru likaWonke-wonke) zingaphelanga iintsuku ezingama-60 neentsuku ezingama-30 kwizibheno zomntu wesithathu kufuneka sisiwe okanye sithunyelwe kwiGosa loLwazi lelo qumrhu likawonke-wonke lichaphazelekayo kwinkcukacha zokuxhumana nalo
Kufuneka baxele isihloko sesibheno sangaphakathi
Kufuneka axele izizathu zesibheno sangaphakathi.
Angabandakanya naluphi na ulwazi olufanelekileyo olwaziwayo ngumfaki sibheno
Ukuba, ukongeza kwimpemdulo ebhaliweyo, umbheni makaxele ukuba ufuna ukwaziswa kanjani na nazo zonke iinkcukacha ukuze bakwazi ukumazisa.
Xa kukho imali yokuhlawulela isibheno, le mali mayifakwe kwibheno eso sibhaliweyo esiya kwiGosa loLwazi. Imali emiselweyo yokubhena, ukuba ikhona, mayihlawulwe. Ukuba isibheno asihlawulwanga, isigqibo ngesibheno eso singamiswa de kuhlawulwe loo ntlawulo.
Isibheno esibhaliweyo masixele idilesi yeposi okanye inamba yefeksi.
Ukuba sithe isibheno safakwa sele liphelile ithuba elimiselweyo, okkt. Iintsuku ezingama60/30 iintsuku, liya kuthi iGunya eliFanelekileyo, emva kokuba kuboniswe isizathu esifanelekileyo, livumelo eso sibheno sangaphakthi esifakwe emva kwethuba. Ukuba ke igunya elifanelekileyo lithe alisivuma isicelo sesibheno sangaphakathi, kufuneka lona lazise umntu lowo obe efaka isicelo sesibheno sangaphakathi.
Igosa loLwazi kufuneka, zingaphelanga iintsuku ezili-10 emva kokufumana isibheno sangaphakathi, lingenise ezi zinto zilandelayo kwiGunya elifanelekileyo
Isibheno sangaphakathi esibhaliweyo;
Izizathu zeso sigqibo;
Nokuba ingaba isibheno sangaphakathi asivumelani nokwaliwa okanye ukuvunyelwa ufumane; kunye
Iinkcukacha zokuxhumna nawuphi na umntu wesithathu ekufuneka azisiwe.
Ukuba iGunya eliFanelekileyo liqwalasela isibheno sangaphakathi esichasene nesicelo sokufumana ulwazi oluphathelele kumntu wesithathu, iGunya elo lifanelekileyo kufuneka lazise umntu wesithathu wesibheno sangaphakathi, ngaphandle kokuba onke manyathelo okufumana umntu wesithathu akaphumelelanga. Xa umntu wesithathu azisiwe, umntu wesithathu kufuneka avunyelwe ukuba enze isingeniso esibhaliweyo/ngomlomo.
Xa uthatha isigqibo ngesibheno sangaphakathi, iGunya eliFanelekileyo loqwalasele oku kulandelayo:
Iinkcukacha ezixeliweyo kwisibheno sangaphakathi esibhaliweyo;
Izizathu ebezingenisiwe liGosa loLwazi kwisigqibo sokuqala;
naziphi na izingeniso ebe zenziwe;
Ukuba umntu wesithathu akafunyanwanga, isizathu esenze ukuba umntu wesithathu angalifumani ithuba lokufaka isingeniso sokuba kutheni isibheno sangaphakthi kufuneka sichithwe.
Igunya eliFanelekilyo linokuqinisekisa isigqibo sokuqala okanye linokukhupha isigqibo esitsha. Isigqibo malunga nesibheno sangaphakathi kufuneka senziwe zingaphelanga iintsuku ezingama-30 emva kokuba sifunyenwe isibheno sangaphakathi. Nje emva kokwenza isigqibo, iGunya eliFanelekileyo malinike isaziso sesigqibo kumfaki sibheno, nawuphina umntu wesithathu nomfaki sicelo, kangangoko enakho, azise umfaki sibheno ngefomu ebe iceliwe. Isaziso sesigqibo kufuneka sibenezi zinto zilandelayo:
Sixele izizathu ezaneleyo ngesi sigqibo;
Sixele isibonelelo somThetho ekuxhomekeke kuwo;
Singafaki nantoni na ebhekiselele kwirekhodi;
Sixele iinkqubo zesibheno sangaphakathi esisesinye ezinokunyanwa ngumfaki sicelo; okanye
Sixele ukuba ababandakanyekayo, okkt. umfaki sibheno, umntu wesithathu, njl angafaka isicelo nenkundla echasa isigqibo kwisibheno sangaphakathi zingaphelanga iintsuku ezingama-60 okanye 30 iintsuku (kumntu wesithathu).
Zakuba zenziwe zonke iinkqubo zesibheno sangaphakathi, umfaki sicelo unelungelo lokuya enkundleni efake esinye isibheno.
ISEBE LEENKONZO ZENTLALO NOPHUHLISO LOLUNTU
UMTHAMO WABASEBENZI OCETYISWAYO
ISEBE LOLAWULO OLUYINTLOKO: IINKONZO ZENTLALO NOPHUHLISO LOLUNTU
INJONGO: UKUPHUHLISA ABANTU NOKUZIMELA KWIPHONDO LASEMNTLA KOLONI NGOKUSEBENZISA UPHUHLISO
IMISEBENZI:
UKUPHATHWA KOPHUHLISO LOLUNTU KWIPHONDO LOMNTLA KOLONI
UKUBONELELWA NGEENKONZO ZENTLALO NONCEDO LWENTLALO
UKUPHATHWA KOKUKHUSELEKO LWENTLALO NEENKONZO ZOPHUHLISO LOLUNTU
UKWENZIWA KWEENKONZO ZOLAWULO NGOKUBANZI NEZOMMANDLA
UKWENZIWA KWEENKONZO ZEZEMALI
X UMLAWULI OYINTLOKO
X UNOBHALA
ULAWULO: UKHUSELEKO NOPHUHLISO LWENTLALO
INJONGO: UKUPHATHA UKHUSELEKO LWENTLALO NEENKONZO ZOPHUHLISO LWENTLALO
IMISEBENZI:
UKWENZIWA LULA KWEENKONZO ZENTLALO KWIPHONDO LASEMNTLA KOLONI
UKWENZIWA KWEENKONZO ZOPHUHLISO LWENTLALO KWIPHONDO LASEMNTLA KOLONI
X UMLAWULI
X UNOBHALA
X ISEKELA MLAWULI
X UMLAWULI ONCEDISAYO 1 X ISEKELA MLAWULI
X IGOSA LOLAWULO 1 X UMLAWULI ONCEDISAYO
X UNOBHALA 1 X IGOSA ELIBHALAYO
X IGOSA LOLAWULO 1 X IGOSA LASEKUHLALENI
ULAWULO: IINKONZO NONCEDO LWENTLALO
INJONGO: UKUBONELELA NGEENKONZO ZENTLALO NONCEDO KWIPHONDO LASEMNTLA KOLONI
IMISEBENZI:
UKUBONELELA NGONCEDO LWENTLALO KWIPHONDO LASEMNTLA KOLONI
X UMLAWULI
X UNOBHALA
X ISEKELA MLAWULI
X UMLAWULI ONCEDISAYO 1 X ISEKELA MLAWULI
X IGOSA LOLAWULO 1 X UMLAWULI ONCEDISAYO
X UNOBHALA 1 X IGOSA ELIBHALAYO
X IGOSA LOLAWULO 1 X IGOSA LASEKUHLALENI
ULAWULO OLUSEZANTSI: UPHUHLISO LOLUNTU
INJONGO: UKUPHATHA UPHUHLISO LOLUNTU KWIPHONDO LASEMNTLA KOLONI
IMISEBENZI;
UKUPHUHLISA NOKULAWULA UPHANDO NOCWANGCISO LOLUNTU
UKUBHENGEZWA NOKUKHUTHAZWA KOPHUHLISO LOLUNTU
UKULAWULWA, UKUTOLIKWA NOKUHLOLWA KOPHUHLISO LOLUNTU KWIPHONDO
X UMLAWULI ONCEDISAYO
X IGOSA ELIBHALAYO
X OONOBHALA
ULAWULO: UKHUSELEKO NOPHUHLISO LWENTLALO
INJONGO: UKUPHATHA UKHUSELEKO LWENTLALO NEENKONZO ZOPHUHLISO LWENTLALO
IMISEBENZI:
ULAWULO: UKHUSELEKO NOPHUHLISO LWENTLALO
INJONGO: UKUPHATHA UKHUSELEKO LWENTLALO NEENKONZO ZOPHUHLISO LWENTLALO
IMISEBENZI:
ULAWULO: UKHUSELEKO NOPHUHLISO LWENTLALO
INJONGO: UKUPHATHA UKHUSELEKO LWENTLALO NEENKONZO ZOPHUHLISO LWENTLALO
IMISEBENZI:
ISEBE LOLAWULO OLUYINTLOKO: IINKONZO ZENTLALO NOPHUHLISO LOLUNTU
INJONGO: UKUPHUHLISA ABANTU NOKUZIMELA KWIPHONDO LASEMNTLA KOLONI NGOKUSEBENZISA UPHUHLISO
IMISEBENZI:
UKUPHATHWA KOPHUHLISO LOLUNTU KWIPHONDO LOMNTLA KOLONI
UKUBONELELWA NGEENKONZO ZENTLALO NONCEDO LWENTLALO
UKUPHATHWA KOKUKHUSELEKO LWENTLALO NEENKONZO ZOPHUHLISO LOLUNTU
UKWENZIWA KWEENKONZO ZOLAWULO NGOKUBANZI NEZOMMANDLA
UKWENZIWA KWEENKONZO ZEZIMALI
X UMLAWULI OYINTLOKO
X UNOBHALA
